بازنمایی توسعه در رمان «رهش»
عنوان مقاله: بازنمایی توسعه در رمان «رهش»
شناسه ملی مقاله: JR_PRIKI-1-1_003
منتشر شده در در سال 1401
شناسه ملی مقاله: JR_PRIKI-1-1_003
منتشر شده در در سال 1401
مشخصات نویسندگان مقاله:
صغری صالحی - عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات
خلاصه مقاله:
صغری صالحی - عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات
رضا امیرخانی در«رهش» توسعه نامتوازن شهری را برآمده از نگاه فنسالاری مدیران میداند و آسیبهای آن را از دید سنتگرایان بهتصویر میکشد. هدف پژوهش، چگونگی بازنمایی الگوی توسعه در منازعه نگاههای سنتی و فنسالاری براساس روش نقد درونی ودیدگاههای انتقادی مکتب فرانکفورت درباره سلطه تکنولوژی بر زندگی انسان است. گفتمان سنتگرایی و فنسالاری در قالب شخصیتهای زن و مرد داستان و تفاوتهای هویتی آنان، متقابل بازنمایی شده است. علا نماد فنسالاری، مدافع توسعهتکنوکراتیک و نوسازی است. لیا نماد سنت، حامی ساختارهای گذشته و منتقد تسلط سیستم و ساختارهای مدرن بر محیطزیست است. سیر داستان، گفتمان سنت را معقولتر و موجهتر نشان میدهد، گرچه در برابر قدرت فنسالاری، ضعیف و ناموفق جلوه میشود؛ بهویژه اینکه قدرت اجرایی گفتمان فنسالاری، بیشتر است و سنت با چالشهای بیشتری روبهروست. امیرخانی، از مصادیق توسعه تکنوکراتیک فقط به زیرساختهای شهری پرداخته و بلندمرتبهسازیها را عامل اصلی نامتوازنی شهر مطرح کرده است. ایدئولوژی سنتگرایی نیز با آمیزهای از مذهب، درویشمسلکی، حسهای نوستالژیک و دغدغههای زیستمحیطی بازنمایی شده است. تمرکز برناکارآمدی توسعه تکنوکراتیک، خلاصه شدن آسیبهای فرهنگی توسعه تکنوکراتیک در بیتوجهی به برخی از آداب و رسوم قدیمی، کمرنگ بودن وجه منازعه فکری و نظام معنایی دو گفتمان، خلط مفهومی و مشخص نبودن رویکرد دقیق هریک از گفتمانها، ربط منطق منفعتطلبی به مدیران فنسالار، نگرشها وکنشهای متناقض شخصیتها، غفلت از معضلاتی مانند افزایش حاشیهنشینی، شکافهای طبقاتی و... داستان را با بازنمایی آشفته و ناقص از نقش گفتمانها در وضعیت بحرانی الگوی توسعه شهری مواجه کرده و دورنمایی از سردرگمی در برنامههای توسعه ایران را نشان داده است.
کلمات کلیدی: سنت, فن سالاری, توسعه شهری, مکتب فرانکفورت, رمان رهش و رضا امیرخانی
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1458815/