بررسی خصوصیات ادافیکی، مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی جمعیت های وحشی گیاه گلدر (Otostegia persica B.) در رویشگاه های بلوچستان، ایران
عنوان مقاله: بررسی خصوصیات ادافیکی، مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی جمعیت های وحشی گیاه گلدر (Otostegia persica B.) در رویشگاه های بلوچستان، ایران
شناسه ملی مقاله: JR_JHSUM-36-2_008
منتشر شده در در سال 1401
شناسه ملی مقاله: JR_JHSUM-36-2_008
منتشر شده در در سال 1401
مشخصات نویسندگان مقاله:
منیره نعمتی نژاد - گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
عبدالشکور رئیسی - دانشگاه ولایت ایرانشهر
محمد رضا اصغری پور - گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل،ایران
فاطمه نصرتی - گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
خلاصه مقاله:
منیره نعمتی نژاد - گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
عبدالشکور رئیسی - دانشگاه ولایت ایرانشهر
محمد رضا اصغری پور - گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل،ایران
فاطمه نصرتی - گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
عوامل محیطی از مهمترین فاکتورهای موثر بر صفات کمی و کیفی گیاهان دارویی است. این پژوهش در سال ۱۳۹۷ با هدف بررسی برخی ویژگی های ادافیکی، مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی گیاه گلدر در رویشگاههای طبیعی بلوچستان در قالب طرح آشیانهای به صورت کاملا تصادفی با سه تکرار به اجرا در آمد. صفاتی نظیر اجزاء اسانس برگ و گل جمعیت کوه بیرک مهرستان نیز مورد ارزیابی قرار گرفت. مناطق مورد بررسی عبارت بودند از، ۱- سراوان (روستاهای کوه سونط و ناهوک)، ۲- خاش (روستاهای کوه پنج انگشت و پشت کوه)، ۳- سرباز (روستاهای پادیک و مرکز سرباز کلات) و ۴- مهرستان (روستاهای زرد و کوه بیرک) بودند. نتایج نشان داد که کمترین (۸۰/۷) و بیشترین (۵۰/۸) سطح pH به ترتیب در زرد و کوهبیرک از شهرستان مهرستان، حداقل (۲۹/۱) و حداکثر (۳۸/۴) میزان EC به ترتیب در پنج انگشت و ناهوک، کمترین (۵۳/۴۳ دسیزیمنس بر متر) و بیشترین (۷۳/۵۰ دسیزیمنس بر متر) سطح Na به ترتیب در کوه بیرک و ناهوک، بیشترین میزان N و P در پشتکوه خاش، بیشترین مقدار K کل، K قابل جذب و بیشترین درصد سیلت در منطقه کوه سونط سراوان اندازهگیری شد. حداکثر فاصله میانگره، طول دمبرگ، طول و عرض برگ و تعداد شاخههای اصلی و شاخههای فرعی در منطقه کوهبیرک شهرستان مهرستان و بیشترین ارتفاع گیاه در منطقه ناهوک سراوان وجود داشت. حداکثر میزان فلاونوئیدهای برگ و فلاونوئید ریشه (به ترتیب ۸۳/۱ و ۱۱/۰ میلی گرم کوئرستین بر گرم وزن نمونه) و فنل ساقه (۸۶/۱ میلیگرم گالیک اسید بر گرم وزن نمونه) در منطقه پنج انگشت شهرستان خاش، بیشترین میزان فلاونوئید ساقه و ریشه (به ترتیب ۴۵/۰ و ۱۱/۰ کوئرستین بر گرم وزن نمونه) در منطقه زرد شهرستان مهرستان، بیشترین فنل برگ (۳۸/۲ میلیگرم گالیک اسید بر گرم وزن نمونه) و کربوهیدرات ریشه (۷۳/۱ میلیگرم بر گرم) در منطقه پشت کوه خاش و حداکثر میزان کربوهیدرات برگ (۹۹/۱ میلی گرم بر گرم) در منطقه کوهسونط سراوان بدست آمد. آنالیز ترکیبات شیمیایی اسانس تعداد ۱۲ ترکیب در برگ و ۳۱ ترکیب در گل را نشان داد. بیشترین اجزاء اسانس در برگ و گل به ترتیب Thymol با سهم ۱۲ درصدی و Benzene, ۱-(۱,۵-dimethyl-۴-hexenyl)-۴-methyl- (CAS)) با سهم ۱۳ درصدی بودند. به طور کلی نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد در بین جمعیتهای مورد مطالعه از نظر تمام ویژگیهای مورد بررسی تنوع قابل ملاحظهای وجود داشت که نشان میدهد عوامل محیطی همانند عوامل ژنتیکی در ایجاد تنوع در خصوصیات مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی این گیاه موثر هستند.
کلمات کلیدی: اسانس, صفات رویشی, عناصر, فلاونوئید
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1508852/