ساختارشناسی روایت های مثنوی بر اساس الگوی «زمان» در حکایت های دفتر اول

Publish Year: 1401
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: Persian
View: 41

This Paper With 22 Page And PDF Format Ready To Download

  • Certificate
  • من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این Paper:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JLCR-11-1_007

تاریخ نمایه سازی: 29 آبان 1401

Abstract:

یکی از عناصر روایی که بیش از دیگر عناصر بر هویت مثنوی معنوی تاثیر داشته، کارکرد زمان در روایت هاست. با تاملی اندک در پرآوازه ترین حکایت های این شاهکار ادبی، به وضوح می توان ظرفیت­ های دقیق روایی، توانایی محک­ خوردن با معیارهای نوین ادبیات داستانی و دانش روایت­ شناسی را درک کرد؛ بنابراین، این پژوهش در تلاش است تا با تحلیل جایگاه و کارکرد عنصر زمان در روایت­ های مثنوی معنوی، رویکردی نوین در مطالعه حکایت­ های این اثر را معرفی کند و به شناسایی الگوی روایی داستان­ ها و در نهایت، ساختار شناسی قصه ها بر اساس کارکرد زمان دست یابد. بدین منظور، الگوی روایی ژرار ژنت که یکی از پرکاربردترین نظریه ­ها در روایت ­شناسی و تحلیل عناصر داستان است، اساس کار قرار گرفت. برای تحلیل روایت ها، ابتدا الگوی روایی ژنت بررسی و تبیین شد، سپس هر یک از حکایت ها به واحدهای زمانی تقسیم شد که در الگوی روایی ژنت معرفی شده است. در ادامه، ساختار هر روایت، بر اساس پاره های زمانی، تصاویر رفت وبرگشتی، تداوم زمان روایی در صحنه های داستانی، درنگ های توصیفی، حذف ها، خلاصه ها، تداوم زمانی، بی نظمی های زمانی و بسامدهای هریک بررسی شد. نتایج بررسی نشان داد که بیشترین استفاده مولوی به عنوان راوی، از بازی های زمانی و ترفندهایی است که درنگ های معنادار را چاشنی روایت ها می کند. این درنگ ها که خود، ارتباطی نزدیک با زنجیره تداعی آزاد معانی در روند داستان سرایی دارند، باعث به وجودآمدن لایه های معنایی گوناگون در دل داستان ها می شوند و زمان روایی را چندلایه می کنند؛ بدین صورت که هر لایه معنایی در سطوح دوم و سوم زمانی جریان می یابد؛ در نتیجه، داستان ها به صورت دایره های تودرتو با یک دایره مرکزی که یک خط ارتباط معنایی با همه لایه های بیرونی خود دارد، شکل می گیرند. در نهایت، ساختار روایت ها از دل این تحلیل ها به دست آمد و در نموداری به نمایش درآمد و دو الگوی ساختاری از این بررسی ها استخراج شد: ۱. روایت های سنتی؛ ۲. روایت های گفت وگویی.

Authors

میترا گلچین

دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

مطهره محمدی

دانش آموخته کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

مراجع و منابع این Paper:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این Paper را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود Paper لینک شده اند :
  • آلن، گراهام (۱۳۸۰)، بینامتنیت، ترجمه پیام یزدانجو، تهران، مرکز ...
  • اخوت، احمد (۱۳۷۱)، دستور زبان داستان، اصفهان، فردا ...
  • اسکولز، رابرت (۱۳۷۹)، درآمدی بر ساختارگرایی در ادبیات، ترجمه فرزانه ...
  • امامی، نصرالله و بهروز مهدی زاده فرد (۱۳۸۷)، «روایت و ...
  • ایگلتون، تری (۱۳۶۸)، پیش درآمدی بر نظریه ادبی، ترجمه عباس ...
  • بالایی، کریستف و میشل کوپی پرس (۱۳۶۶)، سرچشمه­های داستان کوتاه ...
  • بامشکی، سمیرا (۱۳۹۰)، «تعویق و شکاف در داستان های مثنوی»، ...
  • (۱۳۹۳)، روایت شناسی داستان های مثنوی، تهران، هرمس. ...
  • و ابوالقاسم قوام (۱۳۹۰)، «شکست روایی و شیوه های بازگشت ...
  • پورنامداریان، تقی و سمیرا بامشکی (۱۳۸۸)، «مقایسه داستان های مشترک ...
  • تقوی، محمد و سمیرا بامشکی (۱۳۸۷)، «حقایق خیالی داستان دقوقی ...
  • حسن­ زاده توکلی، حمیدرضا (۱۳۸۲)، «شیوه داستان­نویسی مولانا»، رساله دکتری ...
  • (۱۳۸۹)، از اشارت های دریا: بوطیقای روایت در مثنوی، تهران، ...
  • رجبی، زهرا و همکاران (۱۳۸۸)، «بررسی رابطه زمان و تعلیق ...
  • زرین­کوب، عبدالحسین (۱۳۷۶)، بحر در کوزه، تهران، علمی ...
  • مندنی پور، شهریار (۱۳۸۳)، ارواح شهرزاد، تهران، ققنوس ...
  • مولوی (۱۳۸۶)، مثنوی معنوی، شرح کریم زمانی، دفتر اول، تهران، ...
  • مهدی زاده فرد، بهروز (۱۳۹۲)، «ساخت روایی قصه در مثنوی»، ...
  • نوبل، ویلیام (۱۳۸۷)، تعلیق و کنش داستانی، ترجمه مهرنوش طلایی، ...
  • Fludernik, Monika (۲۰۰۹) , An Introduction to Narratology, Patricia Häusler-Greenfield ...
  • Genette Gerard (۱۹۸۰), Narrative Discourse, trans. Jane E. Lewin, Ithaca ...
  • Herman David, Manfred Jahn & Marie-Laure Ryan (۲۰۰۵), Routledge Encyclopedia ...
  • Herman Luc & Bart Vervaeck (۲۰۰۵), Handbook of Narrative Analysis, ...
  • نمایش کامل مراجع