بررسی عوامل موثر بر تغییرات سطح آب زیرزمینی و افت آبخوان در دشت اردبیل
عنوان مقاله: بررسی عوامل موثر بر تغییرات سطح آب زیرزمینی و افت آبخوان در دشت اردبیل
شناسه ملی مقاله: JR_HYD-8-28_007
منتشر شده در در سال 1400
شناسه ملی مقاله: JR_HYD-8-28_007
منتشر شده در در سال 1400
مشخصات نویسندگان مقاله:
سینا ضیایی - دانشگاه محقق اردبیل
اباذر اسمعلی - دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
رئوف مصطفی زاده - دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
اردوان قربانی - استاد گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
خلاصه مقاله:
سینا ضیایی - دانشگاه محقق اردبیل
اباذر اسمعلی - دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
رئوف مصطفی زاده - دانشیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
اردوان قربانی - استاد گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
محدودیت پتانسیل آب زیرزمینی در آبخوان آبرفتی دشت اردبیل و عدم توجه به میزان برداشت مجاز و توسعه ی روز افزون مصارف کشاورزی، شرب، صنعت، بهره برداری ناموزون و نامتناجس، عدم جایگزینی آن از طریق ریزش های جوی به دلیل مواجه شدن با سال های کم آبی و خشک، موجب گردیده که آبخوان دشت اردبیل با افت سطح و در نتیجه کاهش حجم مخزن مواجه شود. این پژوهش با هدف بررسی عوامل موثر بر افت و تغییرات سطح آب های زیرزمینی دشت اردبیل در دو مقطع زمانی ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۵ و ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۵ انجام گرفت. برای انجام پژوهش حاضر، از داده های بارش ماهانه ایستگاه های هواشناسی اردبیل، نیارق، نمین، آبی بیگلو، هیر، سامیان واقع در داخل دشت اردبیل در طول آماری ۲۰ ساله (۱۹۹۵-۲۰۱۵) و داده های ماهانه ارتفاع سطح ایستابی تعداد ۲۴ حلقه چاه پیزومتری برای دشت انتخاب شد. برای تهیه ی نقشه ی کاربری اراضی در دو دوره ی زمانی، تصاویر سنجنده های OLI و TM ماهواره لندست مربوط به خرداد ماه ۱۹۹۳، ۲۰۰۵ و ۲۰۱۵ استفاده شد. نتایج بررسی تغییرات سطح کاربری اراضی در طول سالهای ۱۹۹۳، ۲۰۰۵ و ۲۰۱۵ در دشت اردبیل نشان داد کاربری های زراعت آبی به ترتیب با ۲۶/۴۸۱۵۶، ۶۶/۵۰۶۷۸ و ۶۸/۵۸۳۵۶ هکتار بیشترین سطح و پهنه ی آبی به ترتیب با ۷۵/۱۶۸، ۶۵/۸۸ و ۹۵/۳۸۰ هکتار کمترین سطح را داشتند که نشان از دخالت بالای اراضی کشاورزی در افت سطح ایستابی اراضی کشاورزی در دشت اردبیل میباشد. در نهایت بررسی روند تغییرات چاه های پیژومتری نشان داد در دشت اردبیل حداکثر تراز سطح ایستابی (۱۴۳۷ متر) مربوط به قسمت های جنوب دشت اطراف اراضی-نوشهر-کرگان و حداقل تراز (۱۳۰۰ متر) مربوط به اطراف روستای خلیفه لو شیخ می باشد. مطابق با نقشه ی پراکنش چاه ها، بیشترین تراکم چاه ها در منطقه ی شرقی و مرکزی دشت بوده است.
کلمات کلیدی: آب زیرزمینی, کاربری اراضی, چاه های پیزومتری, سطح ایستابی, دشت اردبیل, استان اردبیل
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1581876/