«من» غنایی و حماسی (مورد پژوهانه دیوان حافظ و شاهنامه فردوسی)
عنوان مقاله: «من» غنایی و حماسی (مورد پژوهانه دیوان حافظ و شاهنامه فردوسی)
شناسه ملی مقاله: JR_DEHKH-15-55_008
منتشر شده در در سال 1402
شناسه ملی مقاله: JR_DEHKH-15-55_008
منتشر شده در در سال 1402
مشخصات نویسندگان مقاله:
فرشته آهیخته - دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، گرایش ادب غنایی، دانشگاه شهید مدنی، آذربایجان، ایران.
احمد گلی - استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید مدنی، آذربایجان، ایران.
خلاصه مقاله:
فرشته آهیخته - دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، گرایش ادب غنایی، دانشگاه شهید مدنی، آذربایجان، ایران.
احمد گلی - استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید مدنی، آذربایجان، ایران.
شاخصه های سبکی ادبیات ملل در گونه های مختلف ادبی با زیرساخت های ویژه، پیکره های اصلی فرهنگ و ادبیات آن ها را بازتاب می دهد. در این میان،گونه های غنایی و حماسی در کنار دیگر انواع، جایگاهی خاص برای بازتاب احساسات و افکار نویسنده باز نگه داشته است.از آنجا که پدیدآورندگان این گونه از متن نوشته ها و حساسیت حضور نشست مولفان آن ها را در متن نمی توان انکار کرد، بررسی جایگاه مولف و تاثیر زاویه نشست او در متن می تواند نقطه های مبهم نوشته ها را آشکارکند. «من غنایی» یا ابراز شخصیت عاطفی نویسنده در متون غنا، بازنمودی از رمزواره هایی بی بدیل نگاه درونی مولف به موضوعات مختلف اطراف را به نمایش می گذارد. زیرساخت های «من فردی و عاشقانه»، «من اجتماعی»، «من اخلاقی» و ... هرکدام الگوبندی ذهن نویسنده را به مخاطب اعلام می کند و با روش غیرارادی، ذهنیت مولف را در جهت اقناع خواننده هدایت می کند. در متن های حماسی، مولف و حضور «من فردی» و «خویشتن شاعرانه» او هر چند به ظاهر چشمگیر نمی نمایاند، اما در ساخت های زیرین روایت پهلوانی و تاریخی متن، نقب زدن نویسنده به احساسات و هنجارهای درونی خویش را به صورت ارادی می توان دید. به گونه ای که اندیشه برترمنشانه و «من»گرایانه پهلوانان، جبهه گیری های ایشان در مقابله با قطب پلیدی ها و ناهنجاری ها، نازش به افتخارات ملی و نژادی در مقابل بیگانگان و... اعتبار اندیشه های ناسیونالیستی یک حماسه سرا را در پیوند با عواطف درونی او نشان می دهد. از آنجا که «شاهنامه» فردوسی و «دیوان حافظ» شیرازی، نمونه بکمال دو نوع گونه حماسی و غنایی ما محسوب می شوند، محقق سنجش حضور«من شاعرانه» با بازنمود «من ارادی» حماسی را به گونه مقایسه ای در این دو نشان داده است.
کلمات کلیدی: «من», غنا, حماسه, غزلیات حافظ, شاهنامه فردوسی
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1633255/