جایگاه رکن روانی و مسئولیت کیفری در تعریف جرم

Publish Year: 1401
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: Persian
View: 322

This Paper With 29 Page And PDF Format Ready To Download

  • Certificate
  • من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این Paper:

شناسه ملی سند علمی:

JR_CLD-19-24_002

تاریخ نمایه سازی: 20 شهریور 1402

Abstract:

جرم پایه ای ترین و اولین رکن از ارکان چهارگانه (جرم، مجرم، ضمانت اجرا و زیان دیده) حقوق کیفری است و مبین نگاه اکثریتی به ارزش هایی است که به دلیل اعتبار و اهمیت بسیار، نقض آن ها نامطلوب و ناهنجار و مستوجب مجازات و واکنش اجتماعی دانسته شده است. در همه قوانین ملی و بین المللی، مهم ترین تکلیف جرم انگاران، تعریف جرم به نحوی است که دربردارنده اجزاء و ارکان متشکله آن به صورت جامع و مانع باشد. رصد سطحی مقررات کیفری ایران از تاریخ مشروطه تا حال حاضر نیز مٶید این تکلیف است؛ زیرا اولین تلاش قانون گذاران کیفری نظام های مبتنی بر حقوق نوشته، معطوف بر تعریف جرم به صورت کلی و عمومی است. در بررسی تعاریف متعدد و متنوع ارائه شده از جرم در همه جای جهان، «رفتار» و «قانون یا همان بیان رسمی» وجه مشترک بوده، اما رکن سوم متعارفی (عنصر روانی یا رکن معنوی) که به عنوان یکی از اجزای اصلی جرم در کتب متعدد حقوق کیفری مورد اشاره قرار گرفته، در تعاریف، آگاهانه یا مسامحتا مفقود است. لذا این ابهام اساسی قابل طرح است که بالاخره جرم دو عنصر (قانونی و مادی) دارد یا واجد سه عنصر (قانونی، مادی و معنوی) است. از طرف دیگر، رابطه میان رکن روانی و مسئولیت کیفری در تبیین و تعریف جرم کجاست؟ آیا مسئولیت کیفری همان عنصر روانی است یا مسئولیت کیفری فرع بر مجرمیت بوده و اصولا مرحله بعد از ارتکاب جرم خواهد بود. این ابهامات کلیدی در این مقاله بررسی شده و نگاه نوینی به مفاهیم سنتی و کلاسیک حقوق کیفری عمومی انداخته شده است. روش تحقیق در این مقاله به صورت تحلیلی و توصیفی بوده و قوانین و مقررات فعلی و سابق و دیدگاه های متخصصان در این حوزه بررسی و تحلیل شده است. یافته های تحقیق پس از بررسی و تدقیق، حاکی از ضرورت تفکیک مجرمیت از مسئولیت کیفری، با توسل به قابلیت اسنادی است که عنصر روانی نیز می تواند در چارچوب آن قابل تبیین باشد. نگاه به مسئولیت کیفری بهتر است متشکل از مجرمیت (ارتکاب رفتار ممنوعه در قانون) و قابلیت اسناد (برخورداری از شرایط کمال در حین ارتکاب جرم) باشد.

Authors

فریدون جعفری

استادیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

مراجع و منابع این Paper:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این Paper را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود Paper لینک شده اند :
  • آقایی جنت مکان، حسین، حقوق کیفری عمومی، چاپ چهارم، تهران، ...
  • اردبیلی، محمدعلی، حقوق جزای عمومی، تهران، میزان، ۱۴۰۱ ش ...
  • استفانی، گاستون، ژرژ لواسور، و برنار بولوک، حقوق جزای عمومی ...
  • پرادل، ژان، تاریخ اندیشه های کیفری، ترجمه علی حسین نجفی ...
  • جعفری، فریدون، «چالش تعریف جرم در قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲»، ...
  • حسین جانی، بهمن، و محمدجعفر حبیب زاده، «اصل شخصی بودن ...
  • داوید، رنه، نظام های بزرگ حقوقی معاصر، ترجمه حسین صفائی، ...
  • سلیمی، علی، و محمد داوری، مجموعه مطالعات کجروی و کنترل ...
  • صانعی، پرویز، حقوق جزای عمومی، جلد اول، چاپ ششم، تهران، ...
  • همو، حقوق جزای عمومی، جلد دوم، چاپ چهارم، تهران، کتابخانه ...
  • عالی پور، حسن، «ماهیت جرم»، مجله پژوهش حقوق و سیاست، ...
  • عبدالهی، اسماعیل، درس هایی از فلسفه کیفری: درآمدی بر مسئولیت ...
  • علی آبادی، عبدالحسین، حقوق جنائی (جلد اول: جرم و مسئولیت)، ...
  • فلچر، جورج پی.، مفاهیم بنیادین حقوق کیفری، ترجمه سیدمهدی سیدزاده ...
  • قماشی، سعید، «بازکاوی عنصر روانی در جرائم عمدی»، مقاله در: ...
  • کارد، ریچارد، «مسئولیت کیفری»، ترجمه نسرین مهرا، مقاله در: دایرهالمعارف ...
  • محمدخانی، عباس، عنصر روانی جرم (جلد اول: کلیات عنصر روانی ...
  • منصورآبادی، عباس، حقوق جزای عمومی ۱، چاپ سوم، تهران، میزان، ...
  • موسوی مجاب، سید درید، «تاثیر اراده بر مسئولیت جنایی»، مقاله ...
  • میرسعیدی، سیدمنصور، مسئولیت کیفری (جلد اول: قلمرو و ارکان)، چاپ ...
  • نجفی ابرندآبادی، علی حسین، «از جرم شناسی تا آسیب اجتماعی ...
  • همو، «پیوند حقوق کیفری و جرم شناسی»، مقاله در: افق ...
  • همو، تقریرات درس جرم شناسی حقوقی (جرم شناسی حقوق کیفری ...
  • همو، «درآمدی بر جرم شناسی انتقادی و گونه های آن»، ...
  • جرم شناسی پست مدرن و رویکرد آن به جرم و علت شناسی جنایی [مقاله ژورنالی]
  • نجفی ابرندآبادی، علی حسین، و حمید هاشم بیکی، دانشنامه جرم ...
  • نمایش کامل مراجع