تحلیل کنش های سه گانه شخصیت های اساطیری در ساختار روایی داراب نامه طرسوسی از منظر اسطوره شناسی کنشگر ژرژ دومزیل
عنوان مقاله: تحلیل کنش های سه گانه شخصیت های اساطیری در ساختار روایی داراب نامه طرسوسی از منظر اسطوره شناسی کنشگر ژرژ دومزیل
شناسه ملی مقاله: JR_CLASS-14-1_007
منتشر شده در در سال 1402
شناسه ملی مقاله: JR_CLASS-14-1_007
منتشر شده در در سال 1402
مشخصات نویسندگان مقاله:
الناز محمدزاده - دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
محمدمهدی اسماعیلی - استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
شروین خمسه - استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
خلاصه مقاله:
الناز محمدزاده - دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
محمدمهدی اسماعیلی - استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
شروین خمسه - استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
پژوهش حاضر به روش توصیفی - تحلیلی تلاش میکند با توجه به نظریه کنشگرای ژرژ دومزیل به شناخت ساختار روایی داراب نامه طرسوسی بهعنوان یکی از کهنترین متون اساطیری ایران بپردازد و از این طریق میزان مشابهت کنشهای شخصیت های آن را با متون اساطیری هندواروپایی بسنجد. یافتههای پژوهش نشان میدهد که ساختار روایی این اثر با متون حماسی هندواروپایی قابل انطباق است و کنشهای سهگانه مطرحشده در رویکرد کنشگرای دومزیل (فرمانروایی، جنگاوری و باروری) کنشهای اصلی شخصیتهای اساطیری در این روایت به شمار می روند. اسکندر، داراب، همای، طمروسیه و بوراندخت هر کدام دارای ویژگیهای بارزی هستند که در زیرمجموعه کنشهای سهگانه طبقهبندی میشوند. در این اثر «پادشاهی مطلق» از آن خداوند است و خدای مطلق با استفاده از ابزارهای گوناگون از قبیل «خوابدیدن»، «به کارگیری عوامل طبیعی» و «به یاری فرستادن موجودات افسانهای» به آنان مدد رسانده است. کنش جنگاوری در این روایت با اهداف مختلفی ازجمله گسترش قلمرو، دفاع از سیطره حکومت، برقراری امنیت، انتقام و گسترش دین و عدل و داد جایگاه ویژهای دارد و شخصیتهای اساطیری همواره در میدان های رزم آزموده میشوند. فراوانی نعمت، خزینههای انبوه، آبادانی، آرامش و رفاه، زیبایی و جوانی، دلبستگی و مشاهده امثال این موارد در توصیف شخصیت های اساطیری این روایت نیز نشان از کنش سوم یعنی باروری دارد.
کلمات کلیدی: اسطوره شناسی تطبیقی, داراب نامه, ژرژ دومزیل, شخصیت های اساطیری, کنش های سه گانه
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1777678/