بررسی ارتباط صفات زراعی با عناصر معدنی دانه در سه ژنوتیپ کینوا (Chenopodium quinoa Willd) تحت تاثیر تاریخ کاشت و تراکم بوته
عنوان مقاله: بررسی ارتباط صفات زراعی با عناصر معدنی دانه در سه ژنوتیپ کینوا (Chenopodium quinoa Willd) تحت تاثیر تاریخ کاشت و تراکم بوته
شناسه ملی مقاله: JR_CBB-1-3_006
منتشر شده در در سال 1401
شناسه ملی مقاله: JR_CBB-1-3_006
منتشر شده در در سال 1401
مشخصات نویسندگان مقاله:
برکت اله ربانی - دانشجوی دکتری زراعت، ، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه ، ایران.
محمود خرمی وفا - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
محسن سعیدی - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
محمود باقری - موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی،
لیلا زارعی - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
خلاصه مقاله:
برکت اله ربانی - دانشجوی دکتری زراعت، ، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه ، ایران.
محمود خرمی وفا - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
محسن سعیدی - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
محمود باقری - موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی،
لیلا زارعی - گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
مقدمه: کینوا (Chenopodium quinoa Willd) یک شبه غله دو لپهای است که به خانواده Amaranthaceae تعلق دارد. کینوا گیاهی بسیار مقاوم بهشرایط نامطلوب محیطی است که در برابر تنشهای زنده و غیرزنده مقاومت بالایی را از خود نشان می دهد. بذر کینوا دارای ارزش غذایی بالاتری نسبت به بسیاری از دانههای غلات بوده و حاوی پروتئین با کیفیت بالاتر و مقادیر زیادی از کربوهیدراتها، چربی، ویتامینها و مواد معدنی است که هم در غذای انسان و هم برای تغذیه حیوانات استفاده می شود. سازگاری بالای این محصول با شرایط مختلف آب و هوایی، باعث افزایش عملکرد انواع مختلف آن در کشورهای خارج از آمریکای جنوبی شده است. وجود ترکیبات مغذی دانه کینوا از جمله ترکیب اسید آمینه، مواد معدنی و ویتامینها سبب شده است، تحقیقات بیشتری در خصوص ویژگیهای آن انجام شود.مواد و روشها: این آزمایش با هدف بررسی صفات زراعی (شامل ارتفاع بوته، طول خوشه، تعداد دانه در بوته، عملکرد بوته، وزن هزار دانه، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت) و عناصر معدنی دانه کینوا (شامل روی، آهن، منگنز، سدیم، کلیسم، پتاسیم و فسفر) به صورت اسپلیت پلات فاکتوریل بر پایه طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه در سال زراعی ۱۳۹۷ - ۱۳۹۸ اجرا شد. در این آزمایش، تاریخ کاشت (۱۵ اسفند، ۱۵ فروردین و ۱۵ اردیبهشت) بهعنوان کرت اصلی، تراکم بوته (۴۰ و ۶۰ بوته در متر مربع) و ژنوتیپهای (Q۲۹، Titicaca و Red Carina) بهعنوان عامل های اول و دوم در کرت های فرعی قرار گرفتند.یافته ها: نتایج آزمایش نشان داد که عملکرد دانه در تاریخ کاشت فروردین (۵/۲۲۹۷ کیلوگرم در هکتار) به طور معنی داری بیشتر از تاریخ کاشت اسفند (۵/۱۴۸۴ کیلوگرم در هکتار) و اردیبهشت (۷/۲۱۳۷ کیلوگرم در هکتار) بود. تاثیر تیمارهای مورد مطالعه بر عناصر معدنی دانه کینوا غیر معنی دار بود. مقایسه میانگین برای تراکم بوته نشان داد که تراکم ۶۰ بوته در متر مربع در مقایسه با تراکم ۴۰ بوته در متر مربع از عملکرد دانه بیشتری برخوردار بود. نتایج تجزیه همبستگی کانونیک نشان داد که معنی دار شدن آماره ویلکس لمدا (Wilk's lambda) در سطح احتمال پنج درصد در ارتباط با تابع اول، حاکی از وجود همبستگی معنی دار بین دو گروه صفات مورد مطالعه است.نتیجه گیری: نتایج این ارزیابی نشان داد که در بین عناصر معدنی دانه، روی (Zn) و فسفر (P) بیشترین همبستگی با تابع کانونی مربوطه را داشتند. از بین صفات زراعی، بیشترین همبستگی بین صفات وزن هزار دانه و طول خوشه با تابع کانونی اول بود. ازینرو، می توان از گیاهان دارای مقادیر بالاتر دو صفت وزن هزار دانه و طول خوشه، برای گزینش دانه های با مقدار روی و فسفر بالاتر استفاده نمود.
کلمات کلیدی: همبستگی کانونیک, زمان کاشت, عناصر معدنی, کینوا
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/1811892/