ناکامی در رهایی، فرآیند ترک اعتیاد در بین زنان معتاد شهر شیراز
عنوان مقاله: ناکامی در رهایی، فرآیند ترک اعتیاد در بین زنان معتاد شهر شیراز
شناسه ملی مقاله: JR_JZVJ-15-58_007
منتشر شده در در سال 1403
شناسه ملی مقاله: JR_JZVJ-15-58_007
منتشر شده در در سال 1403
مشخصات نویسندگان مقاله:
حلیمه عنایت - استاد گروه جامعه شناسی، گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
علی اکبری - دانشجوی دکتری جامعه شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
محمد محمدی - دانشجوی دکتری جامعه شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
مریم حسینی - استادیار، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
خلاصه مقاله:
حلیمه عنایت - استاد گروه جامعه شناسی، گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
علی اکبری - دانشجوی دکتری جامعه شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
محمد محمدی - دانشجوی دکتری جامعه شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
مریم حسینی - استادیار، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
هدف: این پژوهش به دنبال کندوکاوی در سیستم معنای ذهنی زنان معتاد شهر شیراز است. فرآیند ترک در بین زنان معتاد نیاز به تحلیل و واکاوی عمیقی دارد که جنبه های گوناگون آن و فرآیند ترک مواد مخدر دقیقتر شناخته شود. بنابراین پژوهش با نظریه زمینه ای به دنبال چنین هدفی در بین زنان معتاد شهر شیراز است.روش: منطق تحقیق از نوع پژوهش های کاربردی است که با رویکرد کیفی و با استفاده از نظریه زمینه ای اشتراوس و کوربین انجام گرفته است. با نمونه گیری نظری و نمونه گیری هدفمند ۱۷ مشارکت کننده انتخاب شده اند. داده های این بخش با استفاده از مصاحبه عمیق و نیمه ساختاریافته جمع آوری شده و مدت زمان هر مصاحبه حداقل ۱۲۰ و حداکثر ۱۸۰ دقیقه بوده است. در این پژوهش با مراجعه به کمپ های ترک اعتیاد، شامل خورشید تابان شیراز، مرکز راحیل سلامت شهر راز، کمپ ترک اعتیاد فرشتگان شیراز، موسسه شایستگان مهر شیراز و زنان معتاد مراجعه کننده به مرکز کاهش آسیب های اجتماعی مصاحبه ها با زنان معتاد تا اشباع نظری انجام گرفت. مصاحبه ها با توجه به مراحل سه گانه کدگزاری باز، محوری وگزینشی مورد تجزیه و تحلیل دستی قرارگرفتند. جهت افزایش قابلیت اعتماد از سه تکنیک ممیزی، مقایسه ی تحلیلی و بررسی توسط اعضاء استفاده شده است. یافتهها: با تحلیل مصاحبه ها، ۶۵ کد بدست آمده است که تبدیل به ۳۴ مفهوم و در نهایت ۱۵ مقوله شده اند. در وابستگی زنان به اعتیاد شرایط زمینه ای شامل خشونت ساختاری، بی اعتمادی همگانی، خشونت فضایی، فقدان پذیرش تاثیرگذار هستند، در ادامه فرآیند و تلاش برای ترک نیز این شرایط موثرند. شرایط علی همچون تجربه پذیری، خودآگاهی، طرد و انزجار از زیست معتادانه آنها را به سمت فرآیندهای ترک کشانده است. آنان استراتژی بازاندیشی را برگزیده که از دام اعتیاد رهایی یابند. اما برای زنان این مفاهیم به صورت یک چرخه بر هم اثر دارند و باعث شده فرآیند ترک را به سبب فشارهای خانواده، جامعه و فرهنگ با چالش های گوناگونی تجربه کنند. حضور این مقوله ها در زندگی زنان، تجربه ترک را برای آنان سخت کرده است و هر یک تجربه چندین بار ترک داشته اند که با شکست روبه رو شده اند. بر همین اساس مقوله هسته «ناکامی در رهایی» برای زنان در نظر گرفته شده است که بیانگر ناتوانی زنان در ترک کردن مواد است. مقوله های محرک های مصرف مجدد، ترس، ویرانی شخصیت، زندگی های مطرود و ذهن افسرده از پیامدهای فرآیند ترک در بین زنان است که تجربه شده است. در نتیجه مقوله ها نشان داده اند فرآیند ترک برای زنان بدین گونه تجربه شده است. شرایط اجتماعی، خانوادگی و فرهنگی پذیرش زنان به عنوان معتاد را دشوار کرده است و زنان در چرخه اعتیاد توان رهایی کمتری دارند.
کلمات کلیدی: اعتیاد, زنان, ناکامی, نظریه زمینه ای, شیراز
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/2041284/