نسبت قوانین برنامه ای با قانون اساسی
عنوان مقاله: نسبت قوانین برنامه ای با قانون اساسی
شناسه ملی مقاله: JR_SHORA-13-2_005
منتشر شده در در سال 1403
شناسه ملی مقاله: JR_SHORA-13-2_005
منتشر شده در در سال 1403
مشخصات نویسندگان مقاله:
آیت مولائی - دانشیارگروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
خلاصه مقاله:
آیت مولائی - دانشیارگروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
از دهه های پیشین، در سلسله مراتب هنجار در نظام حقوقی ایران، در مقام عمل، قوانینی تصویب شدهاند که با عناوینی همچون «قوانین برنامه ای» معروف اند. بنیاد موجه ساز این قوانین را باید در آن نگرشی جست وجو کرد که با ویژگی هایی همچون «مداخله گرایی» یا «ارشادی» عجین شده است و یکی از پیامدهای دولت مداخله گر در قرن بیستم بوده است. وجود چنین اسنادی ضرورت پرداختن به جایگاه آن ها را در نظام حقوقی ایران دوچندان میسازد. بر این اساس، بررسی آن ها و نسبتسنجی این قوانین با قانون اساسی از موضوعات محوری دانش حقوق عمومی است که در نوشتار حاضر بدان پرداخته شده است و به این سوال پاسخ داده شده است: نسبت قوانین برنامه ای با قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران چیست؟ در پاسخ به این سوال، با تکیه بر روش تحقیق توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای کوشیده شده است بدان پاسخ داده شود. مهم ترین نتایجی که از این تحقیق گرفته شده از این قرار است: نخست، نظر به عدم صراحت در خصوص جایگاه این قوانین در سلسله مراتب اسناد در ایران ناگزیر از ارائه قرائت های مختلف از این وضعیت هستیم؛ دوم، با هر قرائتی، این قوانین نمیتوانند تخصیص زننده قانون اساسی باشند، چون نسبت آن ها با قانون اساسی از نوع «رابطه طولی» است که لاجرم آن ها را در جایگاه فرودین نسبت به قانون اساسی قرار می دهد؛ سوم، قانون اساسی در خصوص ترسیم هنجار حقوقی شاخص نهایی است. از این دیدگاه، نمی توان فضایی را تصور کرد که در آن قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به عنوان منبع نهایی تفسیر قوانین برنامه ای به محاق رود.
کلمات کلیدی: برنامه های توسعه, سلسله مراتب هنجار حقوقی, شورای نگهبان قانون اساسی, قانون اساسی, قوانین برنامه ای
صفحه اختصاصی مقاله و دریافت فایل کامل: https://civilica.com/doc/2062704/