سبک های فرزندپروری و هوش هیجانی در دانش آموزان مقطع ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش اصلی و تعاملی سبک های فرزندپروری والدین و هوش هیجانی در پیش بینی گرایش به رفتارهای پرخطر در دانش آموزان ایرانی انجام شد. با توجه به تغییر الگوی رفتارهای پرخطر از اشکال سنتی به رفتارهای نوظهور و پیچیده و ناکارآمدی نسبی مداخلات موجود، نیاز به مدلی که به طور همزمان عوامل خانوادگی و فردی را در نظر بگیرد، ضروری است. روش پژوهش توصیفی–همبستگی و پیش بینانه بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان مقطع متوسطه شهر … در سال تحصیلی … بود که با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند ابزارهای پژوهش عبارت بودند از: مقیاس خطرپذیری نوجوانان ایرانی پرسشنامه سبک های فرزندپروری بامریند (۱۹۹۱) و پرسشنامه هوش هیجانی (نسخه سازگار با فرهنگ ایران). داده ها با تحلیل رگرسیون سلسله مراتبی و آزمون برهم کنش و به صورت تکمیلی با مدل یابی معادلات ساختار بررسی شد. نتایج نشان داد: ۱) سبک های مستبدانه و سهل گیرانه پیش بین مثبت و سبک مقتدرانه پیش بین منفی گرایش به رفتارهای پرخطر است؛ ۲) هوش هیجانی پیش بین منفی معنادار رفتارهای پرخطر است؛ ۳) اثر تعاملی سبک فرزندپروری و هوش هیجانی معنادار است؛ به ویژه در سطوح پایین هوش هیجانی، اثر نامطلوب سبک مستبدانه بر رفتارهای پرخطر تقویت می شود، اما در سطوح بالای هوش هیجانی این اثر تضعیف می گردد. نتایج بر ضرورت طراحی مداخلات ترکیبی مبتنی بر آموزش والدین و برنامه های ارتقای هوش هیجانی در مدارس تاکید دارد. پیامدهای نظری و عملی، محدودیت ها و پیشنهادهای پژوهشی آینده تشریح شده است.

Keywords:

سبک های فرزندپروری , هوش هیجانی , نوجوانی , تنظیم هیجان