تاملی فقهی در امکان معافیت مادر از جرم ربا در شریعت اسلام
Publish Year: 1399
نوع سند: مقاله کنفرانسی
زبان: Persian
View: 721
This Paper With 10 Page And PDF Format Ready To Download
- Certificate
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
ICCA02_055
تاریخ نمایه سازی: 11 اردیبهشت 1400
Abstract:
جرم ربا در فقه، به طور عام دارای مجازات است و ربای بین فرزند و پدر از این اصل کلی مستثناست. به تبع این استثنا حکم مادر در فرض ربا با فرزند هم مطرح می شود. این دو گانگی در عدم وجود ربا بین پدر و فرزند، و وجود ربا بین مادر و فرزند، در تبصره ۳ ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی و قول مشهور فقهای امامیه نمود پیدا کرده است. اما با توجه به استحکام ادله فقهی در امکان الحاق مادر به پدر در عدم تحقق ربا بین او و فرزند، ضرورت بررسی دوباره این ادله احساس می شود. این مقاله به روش توصیفی تحلیلی به بررسی احتمالات مطرح در ملاک معافیت پدر از عدم تحقق جرم ربا پرداخته تا امکان الحاق مادر به پدر را تقویت کند. در نظر مشهور رابطه « ابوت» و ادله نقلی و اجماع به عنوان مناط معافیت پدر مطرح شده است. اما به نظر می رسد می توان رابطه والدیت را به عنوان ملاک حکم از ادله مزبور استنباط کرد و همچنین با مدرکی بودن اجماع و اینکه ممکن است عنوان پدر از باب غلبه در ادله نقلی باشد، مادر را ملحق به پدر و مشمول استثنا دانست. علاوه بر ادله مذکور تنقیح مناط، عمومیت ادله تکریم والدین، اهتمام شارع به مقام مادر، تمسک به قاعده در الحد، بخشی از مستنداتی است که می توانند در امکان معافیت مادر از جرم ربا رهگشا باشند. بر این اساس ضرورت بازنگری قانون گذار در تبصره ۳ ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی و الحاق مادر به پدر در عدم تحقق ربا احساس می شود.
Keywords:
Authors
علی اصغر غلامی
دانش آموخته سطح ۲حوزه علمیه قم ۱
ناصر عاشوری
دانشجوی دکتری فقه و حقوق دانشگاه یاسوج ۲