چالش های حقوقی در اعمال صلاحیت قضایی دیوان کیفری بین المللی: ارزیابی نوین تجاوز و اشغالگری در سرزمین فلسطین

پژوهش پیش رو، نوشتاری است که به تحلیل چالش های حقوقی در اعمال صلاحیت قضایی دیوان کیفری بین المللی در پیگیری جرایمی نظیر «تجاوز» و «اشغالگری» در سرزمین فلسطین می پردازد. در ابتدا، چارچوب قانونی و نهادی مرتبط با تعیین صلاحیت قضایی، ازجمله ارجاع «شورای امنیت سازمان ملل متحد» بر مبنای «مواد ۲ و ۳۹ منشور سازمان ملل» و بازه زمانی شش ماه جهت انتقال صلاحیت به «شعبه مقدماتی دیوان»، به تفصیل بررسی شده است. سپس، با استناد به مفاد ماده ۱۵ مکرر و سایر مواد کلیدی اساسنامه رم (ازجمله مواد ۲۵، ۵۴، ۵۷، ۸۶ و ۸۸)، تعامل میان ابتکار دولت های عضو، اقدامات مستقل دادستان و نظارت قضایی بر روند پیگیری جرایم بین المللی مورد بررسی قرار گرفته است. علاوه بر این، پژوهش به تحلیل دقیق دو بعد از «جرم تجاوز»؛ از یک سو به عنوان «عملی که موجب مسئولیت دولت می شود» و از سوی دیگر به عنوان «مسئولیت کیفری فردی» می پردازد و همچنین بررسی جنبه های حقوقی «انضمام سرزمین» از طریق توسل به زور، پرداخته است. مضافا، اسناد بین المللی همچون قطعنامه های شورای امنیت، پروتکل الحاقی اول کنوانسیون ژنو (۱۹۷۷) و ماده ۵۲ کنوانسیون وین، درکنار نظریات حقوقی معاصر، زمینه ساز تبیین جامع ابعاد حقوقی و سیاسی این چالش ها گردیده اند. همچنین، واکنش های سیاسی و حقوقی نسبت به اقدامات تجاوزکارانه و جنایات جنگی در نوار غزه، از جمله تاکید بر اصول «منع حمله به غیرنظامیان» و «جلوگیری از ارائه کمک های بشردوستانه»، به عنوان نمونه های بارز نقض حقوق بین الملل، مورد تحلیل دقیق قرار گرفته اند.

Keywords:

صلاحیت قضایی , تجاوز , اشغالگری , اسناد بین المللی , دیوان کیفری بین المللی