اثربخشی آموزش ذهن آگاهی بر خودشفقتی، بهزیستی ذهنی و انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان

هدف از انجام این پژوهش اثربخشی آموزش ذهن آگاهی بر خودشفقتی، بهزیستی ذهنی و انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان بود. روش این پژوهش نیمه آزمایشی (پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل) است. جامعه آماری این پژوهش متشکل از دانش-آموزان دختر متوسطه اول شهرستان بویین زهرا در سال تحصیلی ۱۴۰۰-۱۴۰۱ به تعداد ۲۳۲۸ نفر بود. نمونه آماری ۲ گروه ۲۰ نفری و در مجموع ۴۰ نفر درنظر گرفته شد که بصورت در دسترس انتخاب و بصورت تصادفی در دو گروه جایگزین شدند. جهت گردآوری اطلاعات در این پژوهش از پرسشنامه شفقت به خود نف (۲۰۰۳)، انعطاف پذیری شناختی دنیس و وندروال (۲۰۱۰) استفاده شد. آموزش ذهن آگاهی بر اساس طرح آموزشی کابات -زین (۲۰۰۵) به روش گروهی در ۸ جلسه ۲ ساعته در هر هفته برای شرکت کنندگان در گروه آزمایش اجرا شد. نتایج حاصل از تحلیل کوواریانس چند متغیری نشان داد که آموزش ذهن آگاهی بر افزایش خودشفقتی دانش آموزان به میزان ۳۲/۰ (۰۱/۰>p)، بر افزایش مهربانی با خود دانش آموزان به میزان ۱۲/۰ (۰۵/۰>p)، بر افزایش اشتراکات انسانی دانش آموزان به میزان ۱۴/۰ (۰۵/۰>p) و بر افزایش بهوشیاری دانش آموزان به میزان ۲۴/۰ (۰۱/۰>p) تاثیر دارد. همچنین آموزش ذهن آگاهی بر افزایش بهزیستی ذهنی دانش آموزان به میزان ۵۰/۰ (۰۱/۰>p)، بر افزایش سرزندگی دانش-آموزان به میزان ۲۰/۰ (۰۱/۰>p)، بر افزایش اراده دانش آموزان به میزان ۱۸/۰ (۰۵/۰>p) و بر کاهش استرس- افسردگی دانش-آموزان به میزان ۱۷/۰ (۰۵/۰>p) تاثیر دارد. نهایتا، آموزش ذهن آگاهی بر افزایش انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان به میزان ۳۱/۰ (۰۱/۰>p)، بر افزایش ادراک کنترل پذیری دانش آموزان به میزان ۱۵/۰ (۰۱/۰>p) و بر افزایش ادراک گزینه های مختلف دانش آموزان به میزان ۱۷/۰ (۰۵/۰>p) تاثیر دارد. بر این اساس نتایج این پژوهش می تواند به منظور بهبود وضعیت خودشفقتی، بهزیستی ذهنی و انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان با استفاده از روش آموزشی ذهن آگاهی مورد استفاده قرار گیرد.