طراحی شبکه زنجیره تامین خون در شرایط عدم قطعیت با رویکرد خوشه بندی بهبودیافته و تصمیم گیری چند معیاره

در این پژوهش، یک مدل تصادفی دو سطحی برای طراحی بهینه زنجیره تامین خون در شرایط عدم قطعیت ارائه شده است. در چارچوب مدل پیشنهادی از یک رویکرد خوشه بندی محدود شده بهبودیافته برای گروه بندی نقاط تقاضا استفاده شده و مکان یابی تسهیلات موقت دریافت خون بر اساس رتبه بندی ترکیبی MAUT-TOPSIS انجام شده است. وزن دهی معیارهای تصمیم گیری نیز با بهره گیری از روش آنتروپی صورت گرفته است. مدل توسعه یافته با در نظر گرفتن سناریوهای مختلف، ظرفیت ها و محدودیت های پوشش جغرافیایی به حل بهینه مسئله تخصیص منابع در شبکه تامین خون می پردازد. نتایج عددی حاصل از حل مدل در محیط واقعی شهر تهران نشان می دهد که استفاده از ساختار خوشه بندی پیشنهادی و روش رتبه بندی، ترکیبی در مقایسه با حالت معمول موجب کاهش قابل توجه در مقدار خون ارسال نشده تحت سناریوی بدبینانه شده است؛ به گونه ای که مجموع خون ارسال نشده در سه دوره زمانی از ۱۷۵۹۲ واحد به ۱۴۰۵۰ واحد کاهش یافته و این موضوع بیانگر بهبودی در حدود ۲۰ درصد در عملکرد سیستم می باشد. علاوه بر این، در مقایسه روش های تصمیم گیری چند معیاره، استفاده از رویکرد ترکیبی MAUT-TOPSIS موجب افزایش مجموع خون دریافت شده از ۱۶۹۹ واحد در روش TOPSIS و ۱۸۸۵ واحد در روش MAUT به ۲۴۶۰ واحد شده است که نشان دهنده بهبودی به ترتیب معادل ۴۵ درصد و ۳۱ درصد در عملکرد سیستم جمع آوری خون تحت سناریوی بدبینانه می باشد.

Keywords:

زنجیره تامین , خون , برنامه ریزی تصادفی دو سطحی , خوشه بندی بهبود یافته , تصمیم گیری چند معیاره , مدل سازی عدم قطعیت , Combined TOPSIS-MAUT