سیاست پاداش جریمه دولتی و گسترش مسئولیت تولیدکنندگان خودرو برای اسقاط خودروهای فرسوده

حمل و نقل یکی از اصلی ترین مصرف کنندگان انرژی های فسیلی در کشور است. قیمت پایین سوخت و تردد گسترده خودروهای فرسوده منجر به کاهش بهره وری انرژی، تشدید آلودگی های زیست محیطی و فشار بر منابع مالی کشور شده است. از سوی دیگر، روند اسقاط خودروهای فرسوده متناسب با رشد تولید خودرو پیش نرفته و این نابرابری لزوم تدوین سیاست های موثر را برجسته کرده است. این پژوهش به بررسی سیاست گسترش مسئولیت تولید کننده می پردازد که طی آن تولید کننده خودرو موظف به جمع آوری، بازیافت اسقاط خودروهای فرسوده است. برای مدل سازی مساله از رویکرد نظریه بازی ها استفاده می شود. در این مدل دولت به عنوان بازیکن اول سیاست های جریمه و پاداش را تعیین می کند و خودروساز به عنوان بازیکن دوم رفتار خود را با هدف حداکثر سازی سود نسبت به این سیاست ها تنظیم می نماید. نتایج مدل نشان می دهد در صورتی که مولفه های سیاستی به درستی طراحی شوند تعادل موثری میان منافع دولت، سود تولیدکننده و کاهش خودروهای فرسوده برقرار خواهد شد. همچنین، تحلیل تابع سود دولت بیانگر آن است که سیاست های بهینه جریمه و پاداش نه تنها موجب افزایش رفاه اجتماعی می شوند بلکه رفتار تولید کننده را در راستای اهداف زیست محیطی و مدیریت پایدار منابع سوق می دهند.

Keywords:

اسقاط خودروهای فرسوده , مکانیزم پاداش جریمه , آگاهی زیست محیطی , گسترش مسئولیت تولید کننده , نظریه بازی