راهکارهای درمان شناختی- رفتاری برای تقویت مهارتهای اجتماعی کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش فعالی: رویکردی کاربردی

اختلال نقص توجه/بیش فعالی یکی از شایعترین اختلالات دوران کودکی است که با نشانه هایی همچون بی توجهی، تکانشگری و بیش فعالی مشخص می شود. این اختلال علاوه بر ایجاد مشکلات تحصیلی تاثیر قابل توجهی بر روابط اجتماعی و هیجانی کودکان دارد و اغلب موجب دشواری در برقراری تعاملات موثر با همسالان و بزرگسالان می شود. مهارت های اجتماعی از مهم ترین مولفه های رشد سالم کودکان به شمار می روند. این مهارت ها شامل توانایی برقراری ارتباط مثبت، همدلی، رعایت نوبت، همکاری و مدیریت تعارض است و نقش مهمی در ایجاد دوستی های پایدار، پذیرش اجتماعی و سازگاری روانی ایفا می کند. کودکان مبتلا به نقص توجه/بیش فعالی به دلیل ویژگی های خاص این اختلال با چالش های اجتماعی متعددی مواجه اند. تکانشگری و بی توجهی آنان اغلب موجب نقض قواعد اجتماعی و سوءتفاهم در روابط بین فردی می شود. این کودکان در حفظ روابط دوستانه پایدار دچار مشکل بوده و بیشتر از همسالان خود طرد اجتماعی را تجربه می کنند. چنین شرایطی نه تنها بر عزت نفس و احساس ارزشمندی آنها تاثیر منفی می گذارد، بلکه احتمال بروز مشکلات روانی ثانویه در آینده را نیز افزایش می دهد. از این رو ضرورت طراحی و اجرای مداخلات درمانی کارآمد برای این گروه از کودکان بیش از پیش احساس می شود. رویکرد درمان شناختی-رفتاری به عنوان یکی از روش های معتبر و اثبات شده می تواند با اصلاح الگوهای فکری و رفتاری نامناسب و آموزش مهارت های کاربردی زمینه ارتقای تعاملات اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی کودکان مبتلا به این اختلال را فراهم آورد. بررسی راهکارهای عملی این رویکرد می تواند مسیر تازه ای برای کمک به این کودکان و خانواده های آنان بگشاید.

Keywords:

اختلال نقص توجه/بیش فعالی , بازسازی , شناختی , خودکنترلی , درمان شناختی رفتاری , تنظیم هیجان , کودکان و نوجوانان , مهارت های اجتماعی , مداخلات روان شناختی