بررسی اثربخشی مداخله گروه های هنری (نقاشی و مجسمه سازی) بر افزایش بهزیستی روان شناختی و انسجام اجتماعی در سالمندان ساکن خانه های سالمندان شهر اصفهان

هدف از این پژوهش، بررسی تاثیر مداخله گروه های هنری ساختاریافته (نقاشی و مجسمه سازی) بر افزایش بهزیستی روان شناختی و انسجام اجتماعی در سالمندان ساکن خانه های سالمندان بود. این مطالعه به روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل در سال ۱۴۰۴ در شهر اصفهان انجام شد. از بین مراکز سالمندان، دو مرکز مشابه انتخاب و ۳۰ سالمند واجد شرایط به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شده و به صورت تصادفی در دو گروه ۱۵ نفره آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۸ هفته (۱۶ جلسه ۹۰ دقیقه ای) در کارگاه های گروهی هنری شرکت کردند، در حالی که گروه کنترل تنها در برنامه های روتین مرکز حضور داشتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه بهزیستی روان شناختی ریف (۱۹۸۹)، پرسشنامه انسجام اجتماعی کیانر و چاسین (۲۰۰۴) و یک پرسشنامه دموگرافیک بود. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تحلیل کوواریانس یک راهه با کنترل اثر پیش آزمون تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که بین دو گروه از نظر نمره کلی بهزیستی روان شناختی و تمامی خرده مقیاس های آن (پذیرش خود، روابط مثبت، خودمختاری، تسلط بر محیط، هدف در زندگی و رشد شخصی) و همچنین نمره کلی انسجام اجتماعی، پس از تعدیل اثر پیش آزمون، تفاوت معنی داری وجود دارد (۰.۰۰۰۱ > p). میانگین تعدیل شده تمامی متغیرها در گروه آزمایش به طور قابل توجهی بالاتر از گروه کنترل بود. این نتایج حاکی از اثربخشی قابل توجه مداخله گروهی هنری بر ارتقای همزمان سلامت روان فردی و پیوندهای اجتماعی سالمندان ساکن در مراکز نگهداری است. بر این اساس، گنجاندن برنامه های هنری ساختاریافته به عنوان یک مداخله روانی-اجتماعی کم هزینه و غیردارویی در برنامه های مراقبتی خانه های سالمندان پیشنهاد می شود.

Keywords:

سالمندان , گروه های هنری , بهزیستی روان شناختی , انسجام اجتماعی , خانه سالمندان