تحلیل تاثیر معماری فضاهای باز شهری بر کیفیت زندگی شهروندان

فضاهای باز شهری به عنوان یکی از مهم ترین عناصر کالبدی و اجتماعی شهر نقشی تعیین کننده در شکل دهی به تعاملات انسانی، احساس تعلق و کیفیت زندگی شهروندان دارند. معماری این فضاها، از طریق سازماندهی مولفه هایی نظیر فرم، مقیاس، مصالح، نور، رنگ و ارتباطات بصری می تواند ادراک شهروندان از محیط را به صورت مستقیم تحت تاثیر قرار دهد. هدف پژوهش حاضر، بررسی و تحلیل میزان تاثیر معماری فضاهای باز شهری بر شاخص های کیفیت زندگی شهروندان در ابعاد اجتماعی، روانی و زیباشناختی است. روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی و با رویکرد ترکیبی انجام شده است. در بخش کیفی، تحلیل محتوای مصاحبه های انجام شده با کارشناسان معماری، شهری نشان داد که وجود تناسب فضایی، طراحی هماهنگ با اقلیم و رعایت مقیاس انسانی از مهم ترین عوامل موثر بر ارتقای کیفیت زندگی است. در بخش کمی، یافته های حاصل از پرسش نامه شهروندان نیز نشان داد که میان کیفیت طراحی فضاهای باز نظیر پارک ها، میدان ها و پیاده راه ها و احساس رضایت از زندگی شهری رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد. همچنین نتایج حاکی از آن است که استفاده از عناصر طبیعی، نورپردازی مناسب و جانمایی صحیح فضاهای نشستن باعث افزایش حس آرامش، امنیت و نشاط اجتماعی در میان ساکنان شده است. بر این اساس، می توان گفت که معماری فضاهای باز شهری نه تنها از منظر کالبدی بلکه به عنوان ابزاری فرهنگی و اجتماعی در بهبود کیفیت زندگی شهری نقش بنیادی دارد.

Keywords:

فضاهای باز , شهری , معماری شهری , کیفیت زندگی , طراحی انسان محور , تعامل اجتماعی