تحلیل تطبیقی آموزه های جهاد در فقه شیعه با نظریه جنگ عادلانه

جنگ و صلح از مهم ترین مسائل امنیت ملی و سیاست بین الملل در دوران معاصر هستند. این پژوهش به بررسی تطبیقی «فقه جهاد» و «نظریه جنگ عادلانه» پرداخت تا نقاط اشتراک و تفاوت میان آموزه های فقهی اسلامی و اصول اخلاقی و سیاسی غرب در زمینه مشروعیت جنگ و رفتار در میدان نبرد شناسایی شود. در فقه اسلامی جهاد قواعد مشخصی برای جنگ تعیین می کند که شامل دفاع مشروع، ممنوعیت آسیب رساندن به غیرنظامیان، رعایت پیمان ها و تناسب در کاربرد نیرو است. نظریه جنگ عادلانه نیز معیارهایی برای مشروعیت آغاز جنگ و رفتار اخلاقی در جنگ ارائه می دهد. این مطالعه نشان می دهد که هر دو سنت، با وجود تفاوت های نهادی و مبنایی مانند لزوم اذن امام در فقه شیعی و نقش دولت مشروع در نظریه غربی، بر اصول دفاع مشروع، حفاظت از غیرنظامیان و تناسب قوا تاکید دارند. پژوهش همچنین کاربردهای عملی این اصول را در تحلیل جنگ های نیابتی، عملیات ضدتروریستی و تهدیدات سایبری بررسی کرده و نشان می دهد که فهم تطبیقی این آموزه ها می تواند به طراحی سیاست های امنیت ملی اخلاقی و کارآمد کمک کند.

Keywords:

جهاد , جنگ عادلانه , فقه , سیاسی , فلسفه سیاسی , غرب , امنیت ملی , مطالعات تطبیقی