تاثیر دروغ گویی نوجوانان بر روابط اجتماعی با تاکید بر آموزه های اسلامی و روان شناسی

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر دروغ گویی نوجوانان بر روابط اجتماعی با تکیه بر آموزه های اسلامی، روان شناسی و جامعه شناسی انجام شده است. دروغ گویی به عنوان یکی از رذایل اخلاقی و از گناهان کبیره زمینه ساز بسیاری از ناهنجاری های فردی و اجتماعی محسوب می شود. از منظر قرآن کریم دروغ منشا انحراف اخلاقی و نشانه ضعف ایمان است؛ چنان که خداوند می فرماید: «ان الله لا یهدی من هو کاذب کفار». در این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و بر پایه مطالعه منابع کتابخانه ای، تلاش شده است تا ریشه ها، عوامل و پیامدهای دروغ گویی نوجوانان تبیین گردد. یافته ها نشان می دهد که عوامل موثر بر دروغ گویی در نوجوانان را می توان در سه سطح فردی، خانوادگی و اجتماعی طبقه بندی کرد. در سطح فردی عواملی مانند ترس از تنبیه، نیاز به پذیرش اجتماعی و احساس حقارت نقش اساسی دارند. در سطح خانوادگی، ضعف ارتباط والد-فرزندی، الگوپذیری از رفتار والدین و شیوه های تربیتی ناسازگار موثر است. در سطح اجتماعی نیز فشار گروه همسالان، فضای مجازی و نابرابری های فرهنگی-اقتصادی در تقویت دروغ گویی نقش دارند. از منظر آموزه های اسلامی دروغ گویی نتیجه ضعف ایمان، وسوسه شیطان و نبود تقوای اخلاقی است. بر این اساس، راهکارهای پیشگیرانه و درمانی متعددی شامل تقویت ایمان، آموزش، صداقت، اصلاح الگوهای تربیتی، ایجاد محیط های صادقانه در خانواده و نهادهای آموزشی پیشنهاد شده است. نتیجه پژوهش بیانگر آن است که دروغ گویی نه تنها آسیب اخلاقی، بلکه عاملی برای فروپاشی اعتماد اجتماعی و تضعیف سلامت روانی نوجوانان است و مقابله با آن نیازمند رویکردی جامع و چندبعدی است.

Keywords:

دروغ گویی , نوجوانان , روابط اجتماعی , روان شناسی , اسلامی , صداقت , آسیب های تربیتی