بررسی رابطه ی جرایم یقه سفیدی و پولشویی از منظر قانونی و قضایی

جرم یقه سفید عنوانی است که بر اساس مطالعات جامعه شناسی جنایی و جرم شناسی وارد سیاست جنایی شده است با این حال این عنوان در نظام قانونگذاری کیفری ایران جایگاهی ندارد و نمی توان در سه حوزه جرم انگاری، کیفرگذاری و مقررات شکلی ضوابط منسجم و مشخصی که به جرم یقه سفیدی اختصاص یافته باشد پیدا کرد. رویکرد شناخت جرم یقه سفید و مقابله با آن در سیاست جنایی ایران فرع بر تطبیق آن با مصداق های مجرمانه است. یکی از مهم ترین این مصادیق پولشویی است که هر چند در قانون مبارزه با پولشویی در قالب رفتارهای عام و شناخته شده مانند تحصیل مال نامشروع یا اخفای آن پیش بینی شده، است ولی در اصل با جرم یقه سفید مطابقت بیشتری دارد تا اینکه یک جرم ساده در اندازه تحصیل مال به طریق نامشروع یا خرید و فروش اموال مسروقه باشد. در قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲، پولشویی به عنوان یک جرم اقتصادی معرفی شده که می توان گفت از جهت قانونگذاری نیز پولشویی به عنوان جرمی مهم که از سوی اشخاصی دارای استعداد، مقام و نفوذ قابل ارتکاب است، شناخته می شود. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی رابطه ی جرایم یقه سفید و پولشویی از منظر قانونی و قضایی است که به شیوه ی توصیفی-تحلیلی صورت گرفته است. در حوزه ماهوی در سال های اخیر جرم انگاری های پولشویی و مصداق های فساد و نیز سیاست های کلان در مقابله با فساد بیانگر رویکرد جدی قانونگذاری و سیاست گذاری است. در حوزه شکلی یا قضایی ناتوانی و تشتت در برخورد با جرایم یقه سفید دیده می شود که تابع علل مختلف مانند نفوذ مرتکبان و فقدان صلاحیت کیفری مشخص است. از جهت پیشگیری نیز هرچند برخی تدابیر پیشگیری وضعی در بانک ها و نهادهای مالی اجرا می شود ولی پیشگیری اجتماعی در این زمینه هنوز ناکارآمد است.

Keywords:

جرم یقه سفید , پولشویی جرم , اقتصادی , روابط قانونی , روابط قضایی