اکراه در حدود و قصاص از نظر فقه و حقوق

اکراه به معنی وادار کردن دیگری به کاری به زور و تحمیل به خلاف خواست شخص می باشد. اکراه از جمله عواملی است که اراده آزاد و قصد مرتکب را متاثر، نموده و عنصر روانی جرم را مخدوش و متزلزل می کند. انسان موجودی ارادی است و داشتن این خصوصیت باعث می شود که مسئولیت هایی بر انسان بار شود و در صورتی که فرد تحت تاثیر اکراه اراده اش مخدوش شود مسئول دانستن او تا حدودی امکان پذیر نیست. قانونگذار اسلامی در اقدامی برخلاف این اصول قتل ناشی از اکراه را عمد و مستوجب قصاص دانسته است غافل از اینکه هر چند اکراه مورد نظر در ماده ۳۷۵ قانون جدید مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ اراده و قصد مرتکب را به شکل مطلق سلب نمی کند ولی فقدان رضا نیز آن را در حد عدم قرار داده و شکلی کاملا صوری به عنصر روانی جرم می بخشد. اوضاع و احوال خاصی که در آن اسناد معنوی قتل به مباشر جنایت با بعضی از شروط عامه تکلیف در فقه جزایی اسلام از جمله ضرورت وجود رضا و قصد و نیز اصل لزوم و تحقق واقعی عنصر روانی در قوانین عرفی دنیا سازگاری ندارد.

Keywords:

اکراه , عامل رافع مسئولیت , حدود , قصاص