مدل سازی و ارزیابی پیامدهای نشتی در مخزن ذخیره اتیلن واحد الفین پتروشیمی گچساران با استفاده از نرم افزار PHAST

مخازن ذخیره یکی از مهم ترین تاسیسات صنعتی است که همواره در معرض ریسک انتشار مواد سمی، آتش سوزی و انفجار می باشد که در این میان آتش سوزی رایج ترین و انفجار به جهت میزان مرگ ومیری که به دنبال دارد مهم ترین ریسک برای مخازن است. با توجه به استفاده گسترده صنایع از مواد شیمیایی مختلف با قابلیت اشتعال بالا پتانسیل ایجاد انفجار و خسارات ناشی از آن بیشتر شده است. مدل سازی به وسیله نرم افزار یک روش سریع برای پیش بینی میزان گسترش دامنه رهایش مواد و شبیه سازی پیامدهای آن می باشد. جهت مدل سازی رفتار ترمودینامیکی اتیلن از معادلات آنتوان و نرم افزار MATLAB و جهت مدل سازی پیامدها از نرم افزار PHAST استفاده شده است. نشتی مواد از جمله رایج ترین مخاطرات موجود در صنایع می باشد که به هر دلیلی از جمله عوامل مکانیکی، خوردگی و خطای انسانی رخ می دهد. بیشترین فاصله ای که تشعشع حرارتی ناشی از حریق جت با توان ۴، ۱۲.۵ و ۳۷.۵ کیلووات بر متر مربع توانایی آسیب دارد، به ترتیب ۱۲۲.۳ متر، ۹۴.۱۶ متر و ۷۶.۳۸ متر می باشد. نتایج حداکثر لکه ابر اتیلن با غلظت ppm ۱۳۵۰۰ تا فواصل ۱۸۵ متر، ۱۴۲ متر و ۹۸ متر از محل مخزن پراکنش و مساحت تحت تاثیر ۲۹۶۳۹ متر مربع، ۱۳۷۷۳ متر مربع و ۳۵۵۸ متر مربع می باشد. میزان مسافت انتشار و تشعشع حرارتی علاوه بر شرایط فیزیکی و محیطی به نوع سناریو نیز بستگی دارد. هر چه قطر نشتی بیشتر باشد شدت تشعشع حرارتی مسافت بیشتری را در بر می گیرد. همچنین هرچه جهت نشتی به حالت افقی نزدیک تر باشد، حداکثر مسافت طی شده مشاهده می شود. در هنگام وقوع پدیده انفجار ابر بخارات تکه های مخزن ممکن است به هر سمتی پرتاب شود، لذا نباید محوطه خارج از دایک مخزن محل امن در نظر گرفته شود. از جمله راهکارهای کنترل انفجار و آتش سوزی بازدیدهای مستمر از سیستم های ایمنی مخازن توسط نفرات نوبت کار می باشد. در نهایت از نتایج حاصل از مدل سازی پیامدها می توان به عنوان الگویی جهت کنترل آثار سوء محیط زیستی، واکنش سریع به هنگام بروز حوادث و شرایط اضطراری و مدیریت بحران استفاده نمود. از این رو، توصیه می شود که یک طرح جامع پاسخ اضطراری با استفاده از ارزیابی پیامدها طراحی شود که حوادث دومینو، تاثیرات و پیامدهای متقابل ناشی از حادثه در مخازن را بررسی کند.

Keywords:

مدل سازی , پیامد نشتی , مخازن ذخیره , پتروشیمی گچساران , نرم افزار PHAST