کاربرد روش تلفیقی FMEA و HAZOP در شناسایی و ارزیابی ریسک های کیفی و مخاطرات ایمنی در فرایند تولید نخ به روش ذوب ریسی

در میان روش های مختلف تولید الیاف مصنوعی، فرایند ذوب ریسی به دلیل کار با مواد مذاب در دما و فشار بالا، با مخاطرات ایمنی و چالش های کنترل کیفیت متنوعی روبرو است. این پژوهش با هدف طراحی و استقرار یک چارچوب تلفیقی FMEA-HAZOP برای شناسایی و ارزیابی جامع ریسک های ایمنی و کیفی در فرآیند ذوب ریسی انجام شد. با تشکیل تیمی میان رشته ای از متخصصان و کارشناسان تولید، کیفیت و ایمنی، فرآیند به ۴ گره اصلی تقسیم و با به کارگیری همزمان قابلیت کیفی HAZOP در شناسایی انحرافات و رویکرد کمی FMEA در ارزیابی ریسک، داده ها جمع آوری و تحلیل شدند. در مجموع ۵۸ ریسک شناسایی شد که ۸۲.۷٪ از آنها (۴۸ مورد) دارای ماهیت متقاطع ایمنی-کیفی بودند. از این میان، ۳۱ ریسک (۵۳٪) در رده بحرانی قرار گرفتند. تحلیل ریسک های بحرانی نشان داد که پارامترهای دما، فشار و جریان بحرانی ترین عوامل در این فرایند محسوب می شوند. کاربرد چارچوب تلفیقی FMEA-HAZOP، اثربخشی آن را در شناسایی نظام مند ریسک های متقاطع که در روش های سنتی نادیده گرفته می شوند به اثبات رساند. این چارچوب می تواند به عنوان الگویی کاربردی برای سایر صنایع فرآیندی جهت دستیابی به مدیریت ریسک یکپارچه به کار گرفته شود.

Keywords:

مدیریت ریسک یکپارچه , FMEA , HAZOP , الیاف مصنوعی , ذوب ریسی