کشت مستقیم (خشکه کاری برنج، راهکار مصرف بهینه آب مطالعه موردی استان گلستان

در سالهای اخیر با الگوگیری از تجارب جهانی روشهای نوین کشت برنج از جمله کشت مستقیم بذر یا خشکه کاری توسط محققان و کارشناسان برنج در مناطق مختلف جهان از جمله استان گلستان معرفی و توصیه شده است که میتواند یکی از راهکارهای برون رفت از بحران منابع آب و تخریب محیط زیست باشد. بدیهی است که هرگونه برنامه ریزی به منظور توسعه روشهای نوین کشت برنج نیازمند ارزیابی و مقایسه آثار اقتصادی اجتماعی و فنی آنها با روشهای کشت مرسوم است. تحقیق حاضر تلاشی در این راستا بود که با هدف ارزیابی و مقایسه اقتصادی دو شیوه کشت مستقیم و مرسوم برنج در استان گلستان انجام گردید. نتایج نشان داد کشت مستقیم برنج در مزارع استان گلستان میتواند به ترتیب موجب صرفه جویی ۴۴، ۳۵، ۲۵/۷ و ۳۱/۴ درصدی مصرف نیروی کار، بذر، کودهای شیمیایی و آب شود. برتری شیوه کشت مستقیم در کاهش هزینه تولید فزونی درآمد خالص سود ناخالص حدود ۶۶۵۰۰۰ تومان در هکتار را موجب شده است. بر اساس نتایج تحلیل بهره وری با تخصیص هر یک کیلوگرم کود و بذر، یک روز - نفر کار و یک مترمکعب آب در شیوه کشت مستقیم به ترتیب، ۱۸/۳، ۲۴۳/۶، ۷۷/۸ و ۰/۵۷ کیلوگرم شلتوک و به شیوه مرسوم به ترتیب، ۱۶/۱، ۱۱۰/۶، ۵۷/۴ و ۴۵۰ کیلوگرم شلتوک تولید میشود. همچنین در کشت مستقیم ارزش محصول تولیدی منسوب به نهاده های کود، بذر، نیروی کار و آب به ترتیب ۹۵۶۸۴، ۱۱۹۲۰۰، ۳۶۷۸۰۰ و ۵۱۷۳ تومان و در شیوه مرسوم به ترتیب ۷۴۳۷۵، ۵۱۱۹۰۰، ۲۶۱۲۳۰ و ۴۶۴۷ تومان میباشد. این یافته ها بر بهره وری و کارایی افزون تر نهاده ها در کشت مستقیم برنج دلالت دارند.

Keywords:

برنج , کشت مستقیم , خشکه کاری , بودجه بندی جزئی , مقایسه اقتصادی , بهره وری