شناسایی ابعاد و مولفه های موفقیت تحصیلی دانشجویان پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران : یک مطالعه آمیخته اکتشافی (کیفی–کمی)

مقدمه:ارتقای کیفیت یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانشجویان پرستاری نیازمند توجه هم زمان به عوامل فردی، آموزشی و محیطی است. در این پژوهش، موفقیت تحصیلی بر اساس معدل کل، میانگین نمرات تخصصی و میزان رضایت از فرآیند یادگیری تعریف شد. هدف مطالعه، شناسایی ابعاد و مولفه های موثر بر موفقیت تحصیلی دانشجویان پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران بود. روش کار: این تحقیق با رویکرد آمیخته اکتشافی انجام شد. در بخش کیفی، تحلیل مضمون با نرم افزار MAXQDA نسخه ۲۴ و بررسی اسناد به منظور استخراج ابعاد، مولفه ها و شاخص ها صورت گرفت. جامعه پژوهش شامل خبرگان پرستاری، علوم تربیتی، مدیریت آموزشی، آموزش پزشکی و روان شناسی بود و پس از انجام ۱۳ مصاحبه، کفایت داده ها حاصل شد. تحلیل ها به شناسایی مضامین باز، سازمان دهنده و محوری منجر گردید. در بخش کمی، پرسشنامه ای مبتنی بر یافته های کیفی طراحی شد که روایی آن با نظر متخصصان و پایایی آن با آلفای کرونباخ ۰٫۸۱۹ و پایایی ترکیبی ۰٫۸۵۲ تایید شد. این پرسشنامه میان ۲۸۱ دانشجوی پرستاری توزیع و داده ها با مدل سازی معادلات ساختاری در SmartPLS تحلیل شد. یافته ها: نشان داد ۱۰ بعد، ۳۵ مولفه و ۷۳ شاخص مرتبط با موفقیت تحصیلی شناسایی شد. در تحلیل کمی، «مهارت های یادگیری» با مقدار ۰٫۹۵۵ بیشترین اهمیت را داشت. پس از آن، «سلامت جسمی و روانی» (۰٫۸۹۶)، «حمایت اجتماعی و دانشگاهی» (۰٫۸۹۱)، «نتایج تحصیلی و حرفه ای» (۰٫۸۸۷) و «خودنظم دهی» (۰٫۸۸۱) قرار گرفتند. سایر ابعاد شامل عوامل زیرساختی، فردی، محیطی، انگیزش و خودکارآمدی بودند. شاخص GOF برابر ۰٫۶۶۷ و مقدار R² برابر ۰٫۶۰۷ نشان دهنده برازش مناسب مدل بود. نتیجه گیری: نشان می دهد مهارت های یادگیری بیشترین نقش را در موفقیت تحصیلی دارند و سلامت جسمی–روانی و حمایت اجتماعی نیز اهمیت اساسی دارند. بنابراین، ارتقای موفقیت تحصیلی مستلزم تقویت فرآیندهای آموزشی، توانمندسازی یادگیرندگان و ایجاد محیطی پویا، حمایتگر و سلامت محور در آموزش پرستاری است تا زمینه رشد پایدار مهارت های یادگیری، خودکارآمدی و انگیزش فراهم شود.

Keywords:

Academic success , Nursing students , Mixed-methods study , Thematic analysis ,  موفقیت تحصیلی , دانشجویان پرستاری , مطالعه آمیخته , تحلیل مضمون