ارزیابی چندسطحی فضایی زمانی سطوح عملکردی و تغییرات پوشش گیاهی در پارک های شهری مشهد (۲۰۲۳–۲۰۱۳) با استفاده از گوگل ارث انجین

پارک ها، به مثابه شریان های حیاتی، نقشی بی بدیل در بهبود کیفیت زندگی شهروندان ایفا می کنند. این فضاهای سبز، به ویژه پارک های محله ای و همسایگی، به کانون هایی برای استراحت، تفریح و تعاملات اجتماعی بدل گشته اند. در این پژوهش با استفاده از سامانه Google Earth Engine و تصاویر ماهواره ای Landsat ۸، شاخص NDVI در بازه زمانی ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۳ برای شهر مشهد استخراج شد. در ادامه، مساحت پارک های دارای پوشش گیاهی و فاقد آن از طریق روش آستانه گذاری شاخص NDVI در محیط GIS محاسبه گردید. این پژوهش همچنین مقیاس پارک های شهر مشهد را در GIS مورد بررسی قرار داد. نتایج حاصله نمایانگر آن است که مساحت نواحی با پوشش گیاهی در پارک های مشهد در سال ۲۰۱۳ حدود ۷۲۰.۶۸ هکتار بود که تا سال ۲۰۱۸ با رشدی چشمگیر به ۸۶۰.۸۷ هکتار رسید، اما در سال ۲۰۲۳ با افتی مواجه شده و به ۸۱۶.۰۳ هکتار تقلیل یافت. از سوی دیگر، مساحت مناطق بدون پوشش گیاهی که در سال ۲۰۱۳ معادل ۲۹۶.۴۸ هکتار بود، در سال ۲۰۲۳ به ۲۰۱.۱۲ هکتار کاهش یافت. شایان ذکر است که بیشترین کاهش شاخص NDVI در مناطق ۷، ۶ و ۱۱ رخ داده است، حال آنکه مناطقی چون ۱۵، ۴ و ۱۴ افزایش در این شاخص را نشان می دهند. یافته های این پژوهش، بر ضرورت اجرای برنامه های احیای فضای سبز و پایش مستمر تغییرات NDVI به منظور پیشگیری از کاهش بیشتر پوشش گیاهی تاکید دارد.

Keywords:

پارک , تغییرات پوشش گیاهی , NDVI , مشهد