تحلیل الگوی فضایی تمرکز جمعیت با استفاده از مدل های آماری و مکانی موردمطالعه: شهرستان بم

تمرکز جمعیت و الگوهای توزیع فضایی آن، از مهم ترین مسائل مرتبط با برنامه ریزی منطقه ای و آمایش سرزمین به شمار می آید. پژوهش حاضر با هدف تحلیل الگوی فضایی تمرکز جمعیت در شهرستان بم، به بررسی عوامل موثر بر این پدیده و روندهای تاریخی و آینده نگر آن می پردازد. در این راستا، از ابزارها و قابلیت های سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) همچون میانگین مرکزی، تحلیل نقاط داغ (Hotspot)، مدل رگرسیون وزنی جغرافیایی (GWR) و همچنین ملاحظات مرتبط با مشکل واحد تحلیلی (MAUP) بهره گیری شده است. نتایج تحقیق نشان می دهد که عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، زیست محیطی و مدیریتی در شکل گیری تمرکز جمعیت نقشی کلیدی ایفا می کنند. دسترسی به خدمات آموزشی، بهداشتی و رفاهی، کیفیت زیست محیطی و سیاست های منطقه ای از جمله محرک های اصلی در جذب یا دفع جمعیت در نواحی مختلف شهرستان بم هستند. یافته ها همچنین حاکی از وجود تمرکز جمعیتی در مناطق خاصی از شهرستان و نابرابری در توزیع فضایی جمعیت اند، که برنامه ریزی متوازن و سیاست گذاری هدفمند را ضروری می سازد.

Keywords:

شهرستان بم , تمرکز جمعیت , الگوی فضایی , آمایش سرزمین