مروری بر رابطه متقابل تغییر اقلیم و تحول سکونتگاه های انسانی در عصر معاصر

تغییر اقلیم در دهه های اخیر به یکی از موثرترین عوامل محیطی در تحول فضایی و کالبدی سکونتگاه های انسانی تبدیل شده است. افزایش میانگین دمای جهانی، تغییر الگوی بارش، افزایش فراوانی رخدادهای حدی نظیر سیل، خشک سالی و طوفان و بالا آمدن سطح دریاها، زمینه ساز دگرگونی در مکان یابی، تراکم جمعیتی و ساختار کالبدی شهرها و روستاها شده است. در مقابل، گسترش بی رویه سکونتگاه های انسانی، تخریب پوشش گیاهی و افزایش مصرف انرژی های فسیلی، از طریق تشدید پدیده جزیره گرمایی و انتشار گازهای گلخانه ای، خود به عنوان یکی از عوامل تسریع کننده تغییر اقلیم عمل کرده است. این مقاله با رویکردی تحلیلی و مروری، به بررسی رابطه متقابل و دوسویه میان تغییر اقلیم و تحول سکونتگاه های انسانی در عصر معاصر می پردازد. یافته ها نشان می دهد که سکونتگاه های انسانی نه تنها تحت تاثیر تغییرات اقلیمی قرار دارند، بلکه خود نیز از طریق الگوهای توسعه ناپایدار، بر تغییر اقلیم اثرگذارند. درنتیجه، بازنگری در سیاست های مکان یابی، طراحی شهری و مدیریت منابع طبیعی با رعایت اصول شکل گیری سکونتگاه های سازگار با اقلیم، ضرورتی اجتناب ناپذیر برای دستیابی به توسعه پایدار و تاب آور در برابر تغییرات اقلیمی به شمار می رود.

Keywords:

تغییر اقلیم , سکونتگاه انسانی , توسعه پایدار , اصول سازگاری