آمایش گردشگری مناطق ایران و هوش مصنوعی

در فضای توسعه منطقه ای صنعت گردشگری جایگاه کلیدی ایفا می کند به طوری که توسعه این صنعت نه تنها یک راهبرد بلکه ضرورتی برای کاهش عدم توازن های منطقه ای و سرزمینی محسوب می شود. از این رو «آمایش گردشگری» به عنوان برنامه ریزی فضایی، با استفاده از داده های مکانی، مدل های تصمیم گیری و چارچوب های قانونی به توزیع متعادل گردشگری و بهبود بهره وری از پتانسیل های کشور کمک می نماید. در کشور ایران نیز این رویکرد مورد توجه قرار گرفته و اسناد آمایش ملی و استانی، توسعه صنعت گردشگری را به عنوان ابزاری کارآمد برای رفع عدم توازن های فضایی تعریف نموده و بر این اساس هر یک از استان ها با توجه به پتانسیل ها و مزیت های مطلق، نسبی و رقابتی رویکردهای گردشگری خود را در راستای توسعه تبیین و معرفی کرده اند. با این وجود شواهد حاکی از عدم همخوانی برنامه ریزی ها با عملکرد واقعی داشته و کشور ایران علی رغم دارا بودن جایگاه نهم جهانی در میراث فرهنگی ملموس و رتبه چهارم در میراث فرهنگی ناملموس و همچنین وجود ظرفیت های طبیعی چشمگیر، در شاخص های کلی توسعه گردشگری در جایگاه ۷۳ از ۱۱۹ کشور قرار دارد و سهم آن از درآمد جهانی صنعت گردشگری به کمتر از یک هزارم می رسد. این مغایرت میان مزیت های نسبی سرزمینی و عملکرد اقتصادی، نیاز به واکاوی سازوکارهای اجرایی و اثربخشی سیاست های مصوب آمایش گردشگری را ایجاب می نماید. در این راستا فناوری های نوین به ویژه سیستم های مبتنی بر هوش مصنوعی (AI) می تواند به عنوان پلتفرمی پیشرفته عمل کرده و با تسهیل فرآیند دسترسی، تجزیه و تحلیل و یکپارچه سازی داده های مکانی شکاف موجود میان تدوین سند و اجرای عملیاتی آن را پر کرده و به سمت تحقق اهداف کمی و کیفی تعریف شده در آمایش گردشگری حرکت کند.

Keywords:

آمایش گردشگری , توسعه منطقه ای , هوش مصنوعی