امریکا، معلم اصلاحات ارضی

---

 

اصلاحات ارضی با تحمیل آمریکا، با هدف تقویت سرمایه داری وابسته و فروش کالاهای آمریکایی اجرا شد. پس از قیام ۱۵ خرداد ۴۲، آمریکا از شاه حمایت رسانه ای کرد، همزمان کنگره فساد در نحوه مصرف کمک ها را بررسی نمود؛ زیرا مردم کمک ها را مایه بهبود معیشت خود ندانسته بودند.

در یک جمع بندی کلی می توان گفت که اصلاحات ارضی در ایران با فشار و تحمیل مستقیم ایالات متحده آمریکا اجرا شد. برخلاف ادعاهای مقامات آمریکایی، هدف اصلی این طرح نه ارتقای سطح رفاه و عدالت اجتماعی در میان مردم ایران، بلکه تقویت سرمایه داری وابسته به آمریکا در برابر جریان های کمونیستی و گشودن بازاری گسترده برای فروش کالاهای مصرفی آمریکایی در کشور بود.

دو سال پس از آغاز اجرای برنامه اصلاحات ارضی، با افزایش نارضایتی عمومی از نتایج آن و هم زمان با سخنرانی های افشاگرانه امام خمینی(ره) درباره اهداف پنهان این طرح استکباری، رژیم پهلوی به بازداشت ایشان و در پی آن، قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ انجامید. پس از این رخداد، دولت آمریکا در قبال اوضاع ایران موضعی دوگانه اتخاذ کرد: از یک سو، به پشتیبانی تبلیغاتی و سیاسی از محمدرضا شاه پرداخت، انقلاب سفید و سرکوب قیام مردم را تایید نمود و در بیانیه هایی رسمی اعلام کرد:«شاه حافظ منافع ایالات متحده و مردی نیک نهاد است که از سنگر آمریکا در منطقه خلیج فارس دفاع می کند.»همچنین رئیس جمهور کندی در نامه ای خطاب به شاه، ضمن ابراز تاسف از وقوع قیام مردم، نوشت:«با گذشت زمان و آگاهی مردم از اقدامات شما در جهت گسترش عدالت اجتماعی و ایجاد فرصت های برابر برای همگان، چنین ناآرامی هایی از میان خواهد رفت.»

بازار آمریکا در ایران؛ داستان گمشده اصلاحات

اما در سوی دیگر، کنگره آمریکا برای بررسی علل ناکامی اصلاحات ارضی و افزایش نفرت مردم ایران از سیاست های آمریکایی، فشارهایی را بر دولت ایران وارد ساخت و تحقیقاتی در زمینه فساد اداری و سوء استفاده سیاستمداران ایرانی از کمک های مالی آمریکا آغاز کرد. یکی از اعضای کنگره در این باره اظهار داشت: «صرف بررسی میزان کمک های ایالات متحده به ایران کافی نیست، بلکه باید مسئولانی که این کمک ها را به نادرستی مصرف کرده و زمینه نارضایتی مردم را فراهم آوردند، شناسایی شوند.»در گزارشی دیگر که توسط پژوهشگران آمریکایی در اختیار وزارت خارجه ایالات متحده قرار گرفت، آمده بود: «اکثریت مردم ایران بر این باورند که کمک های مالی آمریکا نه تنها اثری در بهبود وضعیت زندگی آنان نداشته، بلکه صرف اسراف و فساد شده و هیچ تغییر ملموسی در معیشت عمومی پدید نیاورده است.»

*نویسنده: موسی کاظم زاده؛ قابل دسترسی هم در سایت بازار تبریز آنلاین

https://bazartabrizonline.ir