تاثیر باکتری های تثبیت کننده نیتروژن بر عملکرد و برخی عناصر غذایی پر مصرف در دو رقم جو
Publish Year: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: Persian
View: 283
This Paper With 16 Page And PDF Format Ready To Download
- Certificate
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_EJSMS-11-1_007
تاریخ نمایه سازی: 10 شهریور 1400
Abstract:
سابقه و هدف: نحوه مدیریت مصرف نیتروژن به عنوان یکی از مهمترین عتاصر غذایی و چالش های کاربرد آن در مزارع مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. به دلیل مقدار پایین نیتروژن در خاک های مناطق خشک و نیمه خشک و همچنین اثرات سوء زیست محیطی حاصل از مصرف بی رویه کودهای شیمیایی نیتروژن دار، نقش تثبیت کننده های زیستی نیتروژن بسیار مهم است. برخی پژوهش ها درباره نحوه استفاده از باکتری های تثبیت کننده نیتروژن و تاثیرات آن ها بر افزایش عملکرد گیاهان مختلف انجام شده است. هدف از انجام این پژوهش بررسی نقش باکتری های تثبیت کننده نیتروژن (ازتوباکتر و آزوسپیریلوم) بر عملکرد و غلظت برخی عناصر غذایی پر مصرف ارقام جو می باشد. مواد و روش ها: آزمایش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک های کاملا تصادفی در ۳ تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی داراب، دانشگاه شیراز روی دو رقم جو در فصل زراعی ۱۳۹۶-۹۷ انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل ارقام جو زهک و نیمروز و منابع تامین نیتروژن نیز در شش سطح شامل شاهد (بدون استفاده از کود)، تلقیح بذر با ازتوباکتر کروکوکوم ((Azotobacter chroococcum، تلقیح بذر با آزوسپیریلوم لیپوفروم ((Azospirillum lipoferum، تلقیح بذر با ازتوباکتر و آزوسپیریلوم به صورت همراه، تلقیح بذر با ازتوباکتر و آزوسپیریلوم همراه با ۱۰۰ کیلوگرم اوره درهکتار به عنوان منبع تامین نیتروژن و استفاده از ۲۰۰ کیلوگرم اوره در هکتار به عنوان منبع تامین نیتروژن به تنهایی بودند. پس از برداشت به روش دستی عملکرد و اجزای عملکرد و نیز میزان عناصر نیتروژن، پتاسیم و فسفر دانه اندازه گیری شد. یافته ها: نتایج نشان داد در رقم نیمروز استفاده از ترکیب ازتوباکتر همراه با آزوسپیریلوم و تلفیق آن با ۱۰۰ کیلوگرم اوره، ارتفاع گیاه و تعداد سنبله در متر مربع را به ترتیب ۷۴/۹ و ۱۸ درصد نسبت به شاهد افزایش می دهد. همچنین کاربرد ازتوباکتر و آزوسپیریلوم همراه با ۱۰۰ کیلوگرم اوره در هکتار ۱۸ درصد وزن هزاردانه را افزایش داد. افزایش ۲۷/۲۷ درصدی عملکرد زیست توده نسبت به شاهد نیز در تیمار استفاده از هر دو باکتری به صورت تلفیقی مشاهده شد. استفاده از ترکیب ازتوباکتر و آزوسپیریلوم و ۱۰۰ کیلوگرم اوره در هکتار به ترتیب باعث افزایش ۴۰ و ۳۳/۲۱ درصدی عملکرد دانه رقم زهک و رقم نیمروز نسبت به شاهد شد. تیمار کود تلفیقی ازتوباکتر و آزوسپیریلوم همراه با ۱۰۰ کیلوگرم اوره درهکتار منجر به افزایش ۶/۲۱ درصدی میزان نیتروژن دانه جو گردید. تلقیح بذرها با آزوسپیریلوم در رقم زهک ۵۸/۹ درصد و تلقیح بذرهای رقم نیمروز با ازتوباکتر و آزوسپیریلوم به صورت همراه، ۳۰ درصد میزان فسفر دانه را نسبت به شاهد افزایش داد. در نهایت تلقیح بذرهای رقم زهک با آزوسپیریلوم ۵۸/۴۲ درصد و تلقیح بذرهای رقم نیمروز با ترکیب ازتوباکتر و آزوسپیریلوم ۷۴/۶۱ درصد میزان پتاسیم دانه را افزایش داد. نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که استفاده از ترکیب باکتری های تثبیت کننده نیتروژن ازتوباکتر و آزوسپیریلوم به همراه ۱۰۰ کیلوگرم کود اوره می تواند میزان کود مصرفی را تا ۵۰ درصد کاهش دهد و وزن هزار دانه، درصد نیتروژن دانه و عملکرد دانه را نیز بهبود ببخشد.
Keywords:
Authors
فرهاد دولخانی
nhk&#۰۳۹;hi advhc
احسان بیژن زاده
دانشگاه شیراز
حمید رضا بوستانی
دانشگاه شیراز
علی بهپوری
دانشگاه شیراز