قیامت عقلی از دیدگاه حکمت متعالیه
Publish place: Journal of Religious Thought، Vol: 22، Issue: 82
Publish Year: 1401
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: Persian
View: 207
This Paper With 23 Page And PDF Format Ready To Download
- Certificate
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JRT-22-82_006
تاریخ نمایه سازی: 1 آذر 1401
Abstract:
به اعتقاد صدرالمتالهین بعد از عالم الهی، سه عالم کلی تحقق دارد: عالم طبیعت، عالم خیال یا مثال و عالم عقل. از طرف دیگر در شریعت نیز به سه عالم کلی دنیا، برزخ و قیامت اشاره شده است. از دیدگاه فلاسفه دنیا با عالم طبیعت و برزخ با عالم مثال مطابقت دارد؛ اما این مطلب که قیامت متناظر با کدام مرتبه و عالم است، محل اختلاف است. برخی از فلاسفه قیامت را بازگشت به دنیا، و برخی مرتبه ای از مراتب عالم مثال دانستهاند؛ اما در این میان عبارتهایی از صدرا یافت میشود که دلالت بر تناظر قیامت با عالم عقل بلکه فوق عالم عقل دارد. مقاله حاضر به روش توصیفی تحلیلی و بر اساس آیات و روایات و مبانی حکمت متعالیه، به بررسی این دسته از عبارات پرداخته و در نهایت، به این دستاورد رسیده است که با توجه به دو دلیل کلی غایات و بدایات، نیز دلایل عقلی دیگری از قبیل اثبات هویت عقلی بعث، فنا، زمان و مکان قیامت، نحوه محاسبه و حقیقت بهشت و جهنم می توان گفت قیامت متناظر با عالم عقل بلکه فوق عالم عقل و متناظر با عالم الهی است و به این ترتیب آیاتی نظیر «انا لله و انا الیه راجعون» و «الا الی الله تصیر الامور»، به نحو حقیقی و بدون مجاز معنا می یابند.
Keywords:
Authors
سمیه واسعی
دانشگاه فردوسی مشهد
عباس جوارشکیان
استاد فلسفه دانشگاه فردوسی مشهد
سیدمرتضی حسینی شاهرودی
استاد حوزه علمیه خراسان و دانشگاه فردوسی مشهد