مقایسه عملکرد مدل های تخمین فرسایش خاک در حوضه سد کارده

فرسایش خاک یکی از مسائل زیست محیطی جدی در جهان است. بنابراین لازم است تحقیقات کاربردی برای برآورد فرسایش و بار رسوب و مدیریت اراضی مستعد فرسایش انجام شود که این خود نیازمند جمع آوری اطلاعات و مشاهدات زمینی است. از طرفی عدم وجود و یا کمبود آمار و اطلاعات در زمینه فرسایش خاک در بسیاری از حوضه های آبریز کشور، استفاده از روش های تجربی مناسب برای برآورد فرسایش خاک را اجتناب ناپذیر می نماید. هدف از تحقیق حاضر، ارزیابی توزیع مکانی خطر فرسایش خاک با استفاده از مدل های معادله جهانی هدررفت خاک (USLE)، نسخه اصلاح شده (MUSLE) و نسخه تجدیدنظر شده (RUSLE) آن با بهره گیری از فناوری های سنجش از دور (RS) و سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) در حوضه آبریز سد کارده است. براساس نتایج بدست آمده، حداکثر میزان فرسایش در کل سطح حوضه آبریز سد کارده توسط مدل های USLE، RUSLE و MUSLE به ترتیب برابر با ۱۸/۱، ۹۵/۲ و ۱۹/۵ (تن در هکتار در سال) برآورد شد. تفاوت در نتایج مدل های فرسایش خاک تاثیر بیشتر فاکتور توپوگرافی (LS) بر مدل ها را نسبت به سایر فاکتورها (فاکتور فرسایندگی باران، فرسایش پذیری خاک، مدیریت پوشش گیاهی و عملیات حفاظتی) نشان می دهد. به علت جایگزینی فاکتور فرسایندگی باران در مدل های USLE و RUSLE با دبی پیک لحظه ای سیلاب و حجم کل سیلاب در مدل MUSLE، پراکندگی مکانی گسترده تری از خطر فرسایش خاک توسط مدل MUSLE در مقایسه با سایر مدل ها به دست آمد.

Keywords:

عامل فرسایش باران , تحویل بار رسوب , RUSLE , MUSLE , NDVI