بررسی بن­مایه­های عرفان زرتشتی با تاکید بر مشترکات آن با عرفان اسلامی

عرفان، مقوله ای باطنی، جانمایه ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر توحید ناب و فناء فیالله شدن و بقاء بالله یافتن است، تا انسان با سیر و سلوک الی الله، مظهر اسماء جلال و جمال الهی، مصداق بارز خلیفه اللهی و آئینه دار طلعت یار گردد. بار یافتن به چنین مقام ربوبی، تنها در مکتب انسان ساز اسلام میسر است، هر چند سایر ادیان نیز به طرق مختلف در تقرب به سوی معبود گام نهاده اند و راه پیموده اند، اما در ماده، صورت و حتی غایت بین آن ها تفاوت چشمگیری وجود دارد. برخی از پژوهشگران برآنند که اندیشه های زرتشت از مولفه های عرفانی تهی می­باشد؛ اما با بررسی دقیق متون زرتشتی، تعالیم زرتشتی نه تنها از بن مایه های عرفانی تهی نیست، بلکه این بن مایه­ها بر عرفان­های شرقی و غربی تاثیرگذار است. از این رو هدف از مقاله حاضر، بررسی بن­مایه­های عرفان زرتشتی با تاکید بر مشترکات آن با عرفان اسلامی است. پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی-تحلیلی می باشد و گردآوری داده­ها به صورت کتابخانه­ای صورت گرفته است. نتایج نشان داد شخصیت های اندیشمندی همچون ابن یزدانیار ارموی واسطه انتقال اندیشه های عرفان زرتشتی به عرفان اسلامی بوده اند. اگرچه عرفان برخاسته از آیات و روایات اسلامی است، اما نمی­توان از سابقه کهن دیانت زرتشتی و میراث ارزشمند آن چشم پوشی کرد. این میراث باعث مستعد شدن ایرانیان جهت گرایش به عرفان شده است. لذا می­توان گفت تفکر آریایی یک تفکر عرفان­گرا بوده است. عرفان، مقوله ای باطنی، جانمایه ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر توحید ناب و فناء فیالله شدن و بقاء بالله یافتن است، تا انسان با سیر و سلوک الی الله، مظهر اسماء جلال و جمال الهی، مصداق بارز خلیفه اللهی و آئینه دار طلعت یار گردد. بار یافتن به چنین مقام ربوبی، تنها در مکتب انسان ساز اسلام میسر است، هر چند سایر ادیان نیز به طرق مختلف در تقرب به سوی معبود گام نهاده اند و راه پیموده اند، اما در ماده، صورت و حتی غایت بین آن ها تفاوت چشمگیری وجود دارد. برخی از پژوهشگران برآنند که اندیشه های زرتشت از مولفه های عرفانی تهی می­باشد؛ اما با بررسی دقیق متون زرتشتی، تعالیم زرتشتی نه تنها از بن مایه های عرفانی تهی نیست، بلکه این بن مایه­ها بر عرفان­های شرقی و غربی تاثیرگذار است. از این رو هدف از مقاله حاضر، بررسی بن­مایه­های عرفان زرتشتی با تاکید بر مشترکات آن با عرفان اسلامی است. پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی-تحلیلی می باشد و گردآوری داده­ها به صورت کتابخانه­ای صورت گرفته است. نتایج نشان داد شخصیت های اندیشمندی همچون ابن یزدانیار ارموی واسطه انتقال اندیشه های عرفان زرتشتی به عرفان اسلامی بوده اند. اگرچه عرفان برخاسته از آیات و روایات اسلامی است، اما نمی­توان از سابقه کهن دیانت زرتشتی و میراث ارزشمند آن چشم پوشی کرد. این میراث باعث مستعد شدن ایرانیان جهت گرایش به عرفان شده است. لذا می­توان گفت تفکر آریایی یک تفکر عرفان­گرا بوده است.

Keywords:

عرفان , دین اسلام , دین زرتشتی , تصوف