تحلیل روان پویشی نشانه های اختلال شخصیت خودشیفتگی در قصاید خاقانی رویکرد کوهوت و کرنبرگ

این پژوهش تحلیلی-تفسیری، نشانه ها و الگوهای خودشیفتگی را در مجموعه قصاید خاقانی شروانی بررسی می کند. با استفاده از چارچوب های نظری کوهوت روانکاوی (خودی) و کرنبرگ روانکاوی روابط شیء و ساختار شخصیت، نمونه هایی گزیده از قصاید به صورت مصرع به مصرع تحلیل شد تا مولفه هایی مانند بزرگ منشی، نیاز به بازتاب دهی (آینه جویی)، ایده آل سازی، بی همدلی، نمایی و قطبی سازی هیجانی شناسایی و تبیین گردند. یافته ها حاکی از آن است که الگوهای زبانی و محتوایی خاقانی بازتاب دهنده یک سازمان شخصیتی با گرایش های خودشیفته است که در پیوستاری از ویژگی های سازگار تا نشانه های نزدیک به اختلال شخصیت خودشیفته قرار می گیرد. تحلیل کوهوتی کمبودهای آینه ای و تلاش های ترمیمی نفس را روشن می سازد؛ در حالی که تحلیل کرنبرگی نقش دفاع های قطبی ساز و تحقیر دیگران را در تثبیت خود شاعر توضیح می دهد. نتیجه گیری کلی این است که خوانش ترکیبی روان پویشی-ادبی، برداشت های نوینی از انگیزه ها و سازوکارهای روانی در شعر خاقانی ارائه می دهد و پیشنهاد می کند که پژوهش های آتی با نمونه گیری گسترده تری از کل دیوان و مقایسه های تاریخی-فرهنگی، مرز میان ویژگی های بالینی و نمایش های فرهنگی خودشیفتگی را دقیق تر روشن کنند.

Keywords:

خاقانی , خودشیفته , کوهوت , کرنبرگ , خود , آینه جویی