تحلیل تنوع بخشی راهبردهای معیشتی خانوارهای روستایی

در سال های اخیر به دلیل عوامل مختلف نظیر تغییرات آب و هوایی، افزایش جمعیت، بهره برداری بی رویه از منابع طبیعی و غیره ظرفیت های زیست محیطی در مناطق روستایی به شدت کاهش یافته است و از آنجایی که سرمایه های معیشتی، معیشت روستاییان و اقتصاد روستایی مستقیما تحت تاثیر این عوامل می باشند، آسیب های زیادی به جامعه روستایی و بخش کشاورزی وارد کرده و منجر به کاهش فرصت های اقتصادی، کاهش بازدهی اراضی کشاورزی، فقر و مهاجرت بیشتر و غیره در مناطق روستایی شده است. بهبود شرایط زندگی روستائیان و کاهش فقر از طریق افزایش بهره گیری از سرمایه های معیشتی می تواند منجر به انعطاف پذیری بیشتر در برابر عوامل مختلف نظیر تغییرات آب و هوایی، افزایش جمعیت، بهره برداری بی رویه از منابع طبیعی و غیره گردد. شناسایی عوامل تاثیرگذار بر بهبود معیشت می تواند به این مهم کمک کند. یکی از مهم ترین راهکارهای بهبود معیشت، تنوع بخشی به معیشت و ارتقاء سطح تاب آوری خانوارهای روستایی است. در دهه اخیر رویکرد مقابله با شرایط و رخدادهای طبیعی جای خود را به کنار آمدن و زندگی کردن با آن ها داده است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل راهبردهای تنوع بخشی به معیشت در میان خانوارهای روستایی انجام شده است. این مطالعه به صورت مروری انجام شد و نشان داد که طیف وسیعی از راهبردهای معیشتی از جمله کشاورزی و غیر کشاورزی برای مقابله با شوک های اقتصادی، کاهش مخاطرات محیطی و بهبود سطح رفاه توسط خانوارهای روستایی جهت ارتقاء سطح تاب آوری و بهبود معیشت خانوار اتخاذ می شوند. اتخاذ چنین راهبردهایی خود تحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله سطح سرمایه های معیشتی است. دسترسی و به کارگیری این سرمایه ها نقش بسیار مهمی در تنوع بخشی به راهبردهای معیشتی داشته و سبب افزایش فرصت های اقتصادی و بهبود معیشت روستاییان می شود.

Keywords:

توسعه روستایی , راهبردهای معیشت خانوار , تنوع , معیشت , کاهش فقر , مناطق روستایی