تبیین مفهوم نظم و امنیت شهری بر مبنای معرفت اسطوره ای در ساختار فضائی-کالبدی آرمان شهر ساسانی

مفهوم شهر به سبب سازمان یافتگی اجتماعی با "معرفت" به مثابه مجموعه مقولات ذهنی و اکتسابی هر جامعه نسبتی مستقیم دارد. اندیشه ایرانی همواره در طول تاریخ شهرسازی ایران، در شکل گیری آرمان شهرها نقش به سزایی داشته است. یکی از آموزه های معرفتی تاثیرگذار بر واقعیت های اجتماعی شهر، نگرش اسطوره ای و معنوی نسبت به جهان هستی است که تاثیر عمیقی در شکل شهر و کارایی مولفه های زندگی شهری در دوره ساسانی داشته است. چنانکه آرمان شهر شیوه ای قدسی برای اداره ایران شهر پهناور بوده است. هدف از پژوهش حاضر تبیین معرفت اسطوره ای در ایجاد شهرها، سازماندهی فضائی و کالبدی و همچنین حفاظت و دفاع از شهرها در دوره طلایی از فرهنگ و هنر ایرانی یعنی دوره ساسانی است. بنابراین این پژوهش به دنبال پاسخگویی به این پرسش است که اعتقادات و مفاهیم اسطوره ای چه تاثیری بر شکل گیری و حفاظت از آرمان شهر ساسانی داشته است؟ روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی بوده است. نتایج حاکی از آن است که دولت ساسانی تحت تاثیر مفاهیم آرمان شهر در اندیشه ایران باستان به خصوص اندیشه زرتشت قرار داشته و در مفاهیمی نظیر «نظم»، «مراتب اجتماعی»، «مسائل تدافعی از جمله حفاظت شهر از آسیب دشمنان» و «کالبد شهرسازی» از آرمان شهر زرتشتی متاثر بوده است.

Keywords:

امنیت شهری , معرفت اسطوره ای , آرمان شهر , دوره ساسانیان