مقدمه جمعیت
سالمندان در سراسر جهان، از جمله ایران، به سرعت در حال افزایش است و این پدیده، چالش ها و فرصت های متعددی را در زمینه های مختلف اجتماعی، اقتصادی و بهداشتی ایجاد کرده است. سالمندی با تغییرات فیزیولوژیکی و شناختی متعددی همراه است که می تواند به طور قابل توجهی بر کیفیت زندگی فردی و سلامت عمومی جامعه تاثیر بگذارد (۱). از جمله مهم ترین این تغییرات می توان به افزایش احتمال بروز اختلال در فرآیندهای
تصمیم گیری و کاهش
عملکرد جسمانی اشاره کرد (۲). هدف از پژوهش حاضر این بود که آیا
تمرینات شناختی حرکتی در
سالمندان سالم و
ناتوان جسمی باعث بهبود عملکردهای جسمانی و قدرت
تصمیم گیری می شود؟ روش تحقیق جامعه مورد مطالعه در این پژوهش را کلیه زنان سالمند و
ناتوان جسمی بالای ۶۵ سال شهر بروجن در سال ۱۴۰۴ تشکیل دادند. نمونه آماری شامل ۳۰ زن سالمند بود که به صورت نمونه گیری هدفمند و در دسترس انتخاب و در دو گروه سالم (۱۵ نفر) و
ناتوان جسمی (۱۵ نفر) قرار گرفتند. برای گردآوری اطلاعات از پرسشنامه های استاندارد ناتوانی جسمی رولند و موریس، قدرت
تصمیم گیری جانسون و همکاران (۲۰۰۹) و ابزارهای تمرین حرکتی برونینکس-اوزرتسکی و کیت پورد و پگ بورد استفاده شد. اجرای مداخلات اصلاحی شامل پروتکل تمرینات شناختی-حرکتی به مدت ۲۴ جلسه ۶۰ دقیقه ای بود. از آزمون های T زوجی، تحلیل واریانس با اندازه گیری های مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی از طریق نرم افزار آماری SPSS نسخه ۲۶ استفاده شد. نتایج نتایج پژوهش حاضر نشان داد در گروه ناتوان جسمی، افزایش معناداری در قدرت
تصمیم گیری بین پیش آزمون و پس آزمون مشاهده شد. (p=۰/۰۰۴) اما در گروه سالمند سالم تفاوت معناداری مشاهده نشد (p=۰/۱۲۳). همچنین نتایج بیانگر بهبود معنادار عملکردهای تعادل ایستا و پویا در هر دو گروه در مقایسه نتایج پیش آزمون و پس آزمون بود (p≤۰/۰۵). از طرفی نتایج پژوهش بیانگر این بود که هر دو گروه کاهش معناداری را در اجرای سرعت و دقت حرکات ظریف در مقایسه پیش آزمون و پس آزمون نشان دادند (p≤۰/۰۵). به طور کلی نتایج آزمون تعقیبی بونفرونی نشان داد که
تمرینات شناختی حرکتی در هر دو گروه سالمند سالم و
ناتوان جسمی منجر به بهبود معنادار در اکثر متغیرهای وابسته شده است. با این حال، در برخی متغیرها مانند قدرت تصمیم گیری، بهبود تنها در گروه
ناتوان جسمی معنادار بود. این یافته ها نشان می دهد که اثر تمرینات در دو گروه متفاوت بوده و گروه
ناتوان جسمی در برخی جنبه ها بهبود بیشتری نسبت به گروه سالمند داشته است. بحث و نتیجه گیری با توجه به نتایج حاصل از پژوهش حاضر، می توان نتیجه گرفت که
تمرینات شناختی حرکتی نه تنها بر عملکرد شناختی، بلکه بر جنبه های فیزیکی و حرکتی
سالمندان تاثیر مثبت می گذارند و می توانند به عنوان یک ابزار موثر در بهبود کیفیت زندگی این گروه سنی مورد توجه قرار گیرند. این یافته ها با نتایج ونگ و همکاران (۲۰۲۵)، ویشنیوسکا و همکاران (۲۰۲۴) و سرینیواس و همکاران (۲۰۲۱) همسومی باشد. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که تمرینات شناختی-حرکتی می توانند به طور معناداری عملکرد شناختی
سالمندان سالم و
ناتوان جسمی را بهبود بخشند.