مدل سازی غلظت گرد و غبار (PM۱۰) در معادن روباز با استفاده از رگرسیون خطی چندمتغیره پویا

هدف و زمینه: گرد و غبار ناشی از فعالیت های معادن روباز، به ویژه ذرات معلق (PM۱۰)، یکی از چالش های جدی زیست محیطی است که سلامت کارگران و جوامع اطراف را تهدید می کند. کنترل و پیش بینی غلظت این آلاینده برای رعایت استانداردهای ملی و جهانی و حرکت به سمت حکمرانی سبز امری ضروری است. هدف این پژوهش، ارائه یک مدل ساده و کارآمد برای پیش بینی غلظت PM۱۰ بر اساس پارامترهای عملیاتی در معادن روباز است. روش کار: در این مطالعه، به دلیل عدم دسترسی به داده های خام عملیاتی، از یک رویکرد شبیه سازی استفاده شد. یک مجموعه داده با ۱۰۰ نمونه بر اساس محدوده آماری و متغیرهای کلیدی معرفی شده در یک مطالعه میدانی معتبر ساخته شد. متغیرهای ورودی شامل پارامترهای حفاری و زمین شناسی (مانند سرعت نفوذ، رطوبت و سختی سنگ) و متغیر خروجی، غلظت PM۱۰ بود. برای مدل سازی، از ابزار رگرسیون خطی چندمتغیره در نرم افزار Microsoft Excel استفاده گردید. یافته ها: نتایج تحلیل رگرسیون نشان دهنده عملکرد بسیار موفقیت آمیز مدل بود. ضریب تعیین (R۲) برابر با ۰.۹۶۴ به دست آمد که نشان می دهد مدل توانسته است %۹۶.۴ از تغییرات غلظت PM۱۰ را در داده های شبیه سازی شده توضیح دهد. همچنین، یک فرمول ریاضی دقیق برای پیش بینی غلظت گرد و غبار بر اساس ضرایب متغیرهای ورودی استخراج گردید. تحلیل P-value نشان داد که متغیرهایی مانند رطوبت، سرعت نفوذ و سختی سنگ، مهم ترین عوامل تاثیرگذار در مدل بودند. نتیجه گیری: این پژوهش نشان داد که مدل رگرسیون خطی چندمتغیره، با وجود سادگی، یک ابزار قدرتمند و قابل دسترس برای پیش بینی غلظت PM۱۰ در معادن روباز است. این مدل می تواند به عنوان یک ابزار مدیریتی اولیه برای ارزیابی تاثیر پارامترهای عملیاتی بر تولید گرد و غبار و برنامه ریزی اقدامات کنترلی مورد استفاده قرار گیرد.

Keywords:

ذرات معلق (PM۱۰) , معدن روباز , رگرسیون چندمتغیره , پیش بینی غلظت , شبیه سازی زیست محیطی