گوهرشناسی های منتهی به تعین زدایی از دین

گوهرشناسی دین را می توان یکی از گام های لازم و مفید در راستای موضوع شناسی قلمداد کرد، حرکتی که در صورت تداوم و قرار گرفتن در مسیر درست، می توانست در تعدیل و اصلاح رویکردهای تحویلی غالب موثر افتد و به ترمیم و تقویت رشته های مختلف دین پژوهی کمک کند. این تلاش اما، به دلیل خاستگاه و زمینه هایی که در مسیحیت و غرب مدرن داشت، در مسیری افتاد که مغایر با اغراض نخستین آن بود و بیش از افراز آن از مقولات نزدیک و برجسته سازی وجوه تمایز، به تعین زدایی از ادیان دامن زد. ادامه این روند علاوه بر سلب عینیت از مطالعات دین، تمایزات مهم میان ادیان را هم نادیده می گیرد و به سست شدن و انقراض دانشی کمک می کند که خود از آن تغذیه کرده و اعتبار گرفته است. از نتایج دیگر ابرام بر ادامه این روند، تغییر در غایات بوده است و انتقال از موقعیت شناختن دین به نوعی از ساختن دین.

Keywords:

گوهر دین , تجربه دینی , تحویل گرایی , دین شناسی , دین سازی