پرستاری از راه دور و مشاوره آنلاین در مواجهه با تهدیدات هسته ای و پرتوی: فرصت ها، چالش ها و چارچوب های عملیاتی

مقدمه تهدیدات و حوادث هسته ای و پرتوی (RN) به دلیل ویژگی های خاص خود نظیر پتانسیل بالای ایجاد هراس عمومی، خطر آلودگی ثانویه مراکز درمانی و نیاز فوری به تریاژ و غربالگری مصدومان، نیازمند رویکردهای نوین و سریع در پاسخ بالینی هستند. پرستاری از راه دور (Telenursing) و مشاوره آنلاین پتانسیل بالایی در ارائه مراقبت های ایمن و کاهش بار کاری مراکز درمانی دارند. این مطالعه با هدف تبیین نقش، فرصت ها، چالش ها و تدوین چارچوب عملیاتی پرستاری از راه دور در مواجهه با حوادث هسته ای و پرتوی انجام شد. روش کار این مطالعه به روش مرور نظام مند (Systematic Review) انجام شد. جستجوی جامع در پایگاه های داده معتبر بین المللی شامل PubMed، Scopus، Web of Science، Embase و موتور جستجوی Google Scholar بین سال های ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۶ با ترکیب کلیدواژه های مرتبط با پرستاری از راه دور، پزشکی از راه دور، حوادث هسته ای، اورژانس های پرتوی و مدیریت بحران صورت گرفت. پس از اعمال معیارهای ورود و خروج و ارزیابی کیفیت مقالات، یافته های حاصل از پژوهش های منتخب به روش سنتز کیفی و تحلیل تماتیک مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج یافته ها نشان داد که تله پرستاری در سه فاز اصلی مدیریت بحران های پرتوی نقش کلیدی ایفا می کند: ۱) فاز آمادگی: آموزش همگانی، ارزیابی خطر و سناریونویسی مجازی؛ ۲) فاز پاسخ: تریاژ اولیه از راه دور، هدایت مصدومان برای رفع آلودگی اولیه در منزل، کاهش مواجهه فیزیکی کادر درمان با پرتوها، جلوگیری از ازدحام در بخش های اورژانس و ارائه کمک های اولیه روان شناختی؛ ۳) فاز بازیابی: پایش مداوم دوزهای دریافتی، پیگیری عوارض دیررس پرتوگیری و حمایت های روانی-اجتماعی. چالش های اصلی شناسایی شده شامل آسیب پذیری زیرساخت های ارتباطی در شرایط بحران، مسائل مرتبط با محرمانگی داده ها و فقدان راهنماهای بالینی اختصاصی تله پرستاری در حوادث هسته ای بود. نتیجه گیری پرستاری از راه دور ابزاری حیاتی برای تقویت تاب آوری نظام سلامت در مواجهه با بحران های هسته ای و پرتوی است. ادغام پلتفرم های مشاوره آنلاین در برنامه های پدافند غیرعامل کشور و تدوین راهنماهای بالینی استاندارد برای تریاژ آنلاین در شرایط بحران های پرتوی، می تواند نقشی کلیدی در کاهش نرخ ابتلا، مرگ ومیر و جلوگیری از آلودگی ثانویه بیمارستان ها ایفا کند.

Keywords:

پرستاری از راه دور , تهدیدات هسته ای , حوادث پرتوی , مشاوره آنلاین , مدیریت بحران