اثربخشی بازی درمانی شناختی رفتاری بر انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی بازی درمانی شناختی–رفتاری بر انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری خاص بود. این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه کنترل انجام شد. نمونه ها شامل کودکان ۷ تا ۱۲ سال مراجعه کننده به مراکز مشاوره بودند که به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. گروه آزمایش طی جلسات منظم تحت مداخله بازی درمانی شناختی–رفتاری قرار گرفت و گروه کنترل در لیست انتظار باقی ماند. انعطاف پذیری شناختی با استفاده از پرسشنامه دنیس و واندروال (۲۰۱۰) در پیش آزمون و پس آزمون اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که مداخله بازی درمانی شناختی–رفتاری موجب افزایش معنی دار انعطاف پذیری شناختی در گروه آزمایش شد، در حالی که گروه کنترل تغییر معناداری نشان نداد (p<۰.۰۱). یافته ها حاکی از آن است که بازی درمانی با فراهم آوردن محیطی ایمن و فعال، تمرین های بازی محور هدفمند، بازخورد فوری، تقویت خودکنترلی و چالش های تغییرپذیر، کودکان را قادر می سازد تا راهبردهای شناختی و رفتاری موثرتری برای حل مسائل و سازگاری با تغییرات محیط یادگیری به کار گیرند. این مداخله موجب بهبود مهارت های حل مسئله، خودتنظیمی هیجانی و اعتماد به نفس کودکان شد و می تواند به عنوان روشی موثر و غیردارویی در مدارس و مراکز مشاوره ای مورد استفاده قرار گیرد. نتایج پژوهش اهمیت طراحی فعالیت های هدفمند و تجربه محور برای تقویت انعطاف پذیری شناختی کودکان دارای اختلال یادگیری را نشان می دهد و توصیه می شود در تحقیقات آینده از گروه کنترل فعال و ابزارهای چندمنظوره استفاده شود تا اثرات پایدار مداخله مورد بررسی قرار گیرد.

Keywords:

درمان شناختی–رفتاری , انعطاف پذیری شناختی , دانش آموزان , اختلال یادگیری خاص