کاربرد کلاس معکوس (Flipped Classroom) در آموزش ابتدایی و تاثیر آن بر خودتنظیمی یادگیری

تحولات اخیر در حوزه فناوری های آموزشی، زمینه ساز ظهور رویکردهای نوینی همچون کلاس معکوس شده است که با جابه جایی زمان آموزش مستقیم و فعالیت های یادگیری، نقش فعال تری برای دانش آموزان قائل می شود. هدف پژوهش حاضر بررسی کاربرد کلاس معکوس در آموزش ابتدایی و تاثیر آن بر مولفه های خودتنظیمی یادگیری دانش آموزان است. این پژوهش با رویکرد آمیخته (کمی–کیفی) انجام شد. در بخش کمی، طرح نیمه آزمایشی با گروه آزمایش و کنترل و پیش آزمون–پس آزمون به کار رفت. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره ابتدایی بود که نمونه ای متشکل از ۱۰۰ دانش آموز پایه چهارم و پنجم به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسش نامه استاندارد خودتنظیمی یادگیری و آزمون پیشرفت تحصیلی بود. در بخش کیفی نیز از مصاحبه نیمه ساختاریافته با معلمان استفاده شد. تحلیل داده های کمی با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس و داده های کیفی با روش تحلیل مضمون انجام گرفت. نتایج نشان داد که اجرای کلاس معکوس تاثیر معناداری بر بهبود مولفه های خودتنظیمی یادگیری شامل برنامه ریزی، پایش، مدیریت زمان و خودارزیابی دانش آموزان دارد. همچنین یافته های کیفی بیانگر افزایش مشارکت فعال، مسئولیت پذیری یادگیری و تعامل موثرتر معلم–دانش آموز در کلاس های معکوس بود. بر اساس نتایج، می توان نتیجه گرفت که رویکرد کلاس معکوس، در صورت طراحی مناسب و حمایت آموزشی معلمان، می تواند به عنوان راهبردی اثربخش برای تقویت خودتنظیمی یادگیری در آموزش ابتدایی مورد استفاده قرار گیرد.

Keywords:

کلاس معکوس , آموزش ابتدایی , خودتنظیمی یادگیری , یادگیری فعال , فناوری آموزشی