واکاوی برنامه درسی پنهان در دوره ابتدایی: تحلیل انتقادی از منظر سازنده گرایی

این پژوهش با روش تحلیل مفهومی-انتقادی و با بررسی نظام مند متون علمی در دو حوزه برنامه درسی پنهان و سازنده گرایی انجام شد. هدف، واکاوی تعارضات بنیادین بین برنامه درسی پنهان غالب در دوره ابتدایی و اصول فلسفه تربیتی سازنده گرا بود. یافته ها نشان داد که برنامه درسی پنهان در سه سطح با سازنده گرایی در تعارض است: در سطح ساختاری (فضای کنترل شده در برابر فضای کاوش)، در سطح تعاملی (روابط سلسله مراتبی در برابر گفت وگوی مشارکتی) و در سطح فرهنگی-ایدئولوژیک (یکسان سازی در برابر تکثر و نقادی). نتایج این پژوهش نشان می دهد که هرگونه تحول سازنده گرایانه در آموزش ابتدایی، مستلزم آگاهی، بازاندیشی و طراحی آگاهانه برنامه درسی پنهان است. در پایان، راهبردهایی در سطوح کلاس درس، مدرسه و سیاست گذاری برای هم سوسازی این دو حوزه ارائه شده است.

Keywords:

برنامه درسی پنهان , سازنده گرایی , فلسفه تعلیم و تربیت , محیط یادگیری , تحلیل انتقادی