نقد معیارهای الگوی تربیتی مطلوب در روانشناسی معاصر بر اساس آموزه های قرآنی

تحقیق حاضر، با استفاده از روش توصیفی، تحلیلی به بررسی شباهت ها و تفاوت های معیارهای الگوی تربیتی مطلوب در روانشناسی معاصر و آموزه های اسلامی پرداخته است. الگوی تربیتی مطلوب در آموزه های اسلامی، اهمیت و ضرورت آن در آیات و روایات، معیارها و ویژگی های الگوی کامل در نظریه روانشناسانی چون راجرز، مزلو، فرانکل، یونگ اشاره شده و به بررسی نکات اشتراک و افتراق این دو دیدگاه پرداخته ایم. به طورکلی می توان چنین گفت که یکی از روش های مهم تربیتی در اسلام و روانشناسی معاصر، روش الگویی است که برای ارائه الگو و الگوبرداری، نیازمند معیارهایی است تا بتواند انسانی را به عنوان الگو معرفی کند که به درجه ای از کمال رسیده باشد؛ در این تحقیق ذکر شده است که روانشناسان انسان گرا در مبحث کمال و خودشکوفایی بیشتر بر جنبه های مادی انسان توجه نموده و سعی در شکوفا کردن این جنبه از انسان داشته اند که البته این نوع نگاه از مبانی انسان گرایانه آن‎ها نشات گرفته است؛ اما از نگاه قرآنی بیشترین مبحثی که با کمال مرتبط است مبحث «تزکیه» نفس است. همچنین کمال انسان از نگاه دینی در افقی بالاتر از نظریه روانشناسان غربی قرارگرفته است. قرآن کریم در استفاده از شیوه الگوسازی، دست کم دو نکته مهم تربیتی را موردتوجه قرار داده است: نخست آنکه چهره های محبوب را گاه به طورکلی معرفی کرده است؛ ازجمله: توابین، پرهیزگاران، صالحان... و گاه نیز به طور خاص در مورد پیامبران و غیر آنان از ایشان یاد نموده است. قرآن با طرح چهره های محبوب و منفور در کنار هم، جامعه انسانی را به گزینش آگاهانه الگوهای موردنظر خویش دعوت می کند

Keywords:

معیار , الگو , تربیت , انسان کامل , روانشناسی معاصر , آموزه های اسلامی