بازاندیشی نوآوری در کشاورزی پایدار مرور نظام مند پیشران های نوآوری مقتصد با تاکید بر بریکولاژ کارآفرینانه رهبری پایدار اشتراک دانش و انرژی های تجدیدپذیر

بخش کشاورزی در دهه های اخیر با ترکیبی از بحران های ساختاری و محیطی روبه رو شده است؛ از جمله کاهش شدید منابع آب و خاک، شتاب تغییرات اقلیمی، افزایش ناپایدار جمعیت جهانی، نوسانات قیمتی نهاده های کشاورزی و شکاف عمیق فناوری میان کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه. در چنین شرایطی، الگوهای سنتی نوآوری مبتنی بر سرمایه گذاری سنگین و فناوری های پیچیده توانایی پاسخگویی به نیازهای کشاورزان کوچک مقیاس را ندارند. نوآوری مقتصد به عنوان رویکردی نوین بر خلق ارزش بیشتر با منابع کمتر، تمرکز بر کارکردهای اساسی و دسترس پذیری گسترده تاکید می کند. هدف این پژوهش، ارائه چارچوبی مفهومی یکپارچه برای تبیین چگونگی تاثیر بریکولاژ کارآفرینانه، رهبری پایدار و اشتراک دانش بر توسعه نوآوری مقتصد و از طریق آن بر عملکرد پایدار کشاورزی است. روش شناسی پژوهش مبتنی بر مرور نظام مند ادبیات در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۶ و تحلیل مضمون مطالعات نمایه شده در پایگاه های وب آو ساینس، اسکوپوس و ساینس دایرکت است. یافته ها نشان می دهد نوآوری مقتصد در سه سطح محصول، زنجیره ارزش و اکوسیستم قابل تحقق است و تحت تاثیر تعامل سه سازوکار کلیدی شامل بریکولاژ کارآفرینانه، رهبری تحول آفرین پایدار و اشتراک دانش شکل می گیرد. علاوه بر این، بهره گیری از انرژی های تجدیدپذیر به مثابه مصداقی برجسته از نوآوری مقتصد می تواند به تحقق اهداف توسعه پایدار (SDG)، از جمله امنیت غذایی (هدف ۲)، انرژی پاک و مقرون به صرفه (هدف ۷) و اقدام اقلیمی (هدف ۱۳) کمک شایانی نماید. چارچوب پیشنهادی این پژوهش می تواند راهنمای سیاست گذاران، مدیران تعاونی های کشاورزی و محققان حوزه نوآوری پایدار باشد.

Keywords:

نوآوری , مقتصد , کشاورزی پایدار , بریکولاژ کارآفرینانه , رهبری تحول آفرین , اشتراک دانش , اهداف توسعه پایدار , انرژی تجدیدپذیر