پژوهشی در روایات ارتداد صحابه پس از رحلت پیامبرصلی الله علیه وآله
Publish place: Journal of Hadithic teachings، Vol: 1، Issue: 1
Publish Year: 1396
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: Persian
View: 1,584
This Paper With 24 Page And PDF Format Ready To Download
- Certificate
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_HADIS-1-1_005
تاریخ نمایه سازی: 19 آبان 1397
Abstract:
براساس آیات و روایات، صحابه پیامبر (ص) به لحاظ درجات ایمان و عمل، مراتب گوناگونی داشته در بین آنان افراد شایسته و ناشایست وجود داشت . با این حال، به هنگام رحلت رسول خدا(ص) هزاران نفر از اصحاب خالص و باوفای حضرت در سرتاسر عربستان می زیستند که بسیاری از آنان پیشتر، مراتب ایمان و مجاهدت خود را به اثبات رسانیده بودند. این در حالی است که روایاتی چند در منابع حدیثی شیعه و اهل سنت، به ظاهر خبر از ارتداد عموم صحابه پس از رحلت رسول خدا(ص) میدهد. پرسش اصلی آن است که با وجود دلایل متعدد مبنی بر ایمان راسخ شمار فراوانی از صحابه پیامبر(ص)، روایات دال بر ارتداد عمومی آنان پس از رحلت چگونه توجیه میشود چه اگر مقصود، بازگشت آنان از اسلام به سمت کفر و شرک و بت پرستی باشد، افزون بر ناسازگاری با آیات، روایات دیگر و تاریخ، به معنی ثمربخش نبودن تلاشهای هدایتگرانه پیامبر(ص) در تربیت نسلی با ایمان بوده، شبهه ابراز اسلام آنان زیر فشار و اجبار را نیز تقو یت خواهد کرد.این نوشتار که به شیوه توصیفی تحلیلی و روش کتابخانه ای سامان یافته، تلاش دارد مفهوم صحیح این روایات را برنماید. نتایج به دست آمده نشان می دهدمقصود از ارتداد در اینجا، اصطلاح فقهی آن یعنی انکار اسلام و بازگشت به کفر و شرک نیست، بلکه بازگشت از مسیر ترسیم شده برای امت اسلامی توسط پیامبر(ص) است که با تقصیر و قصور عمومی از همراهی با علی(ع) روی داده است. به دیگر سخن، ارتداد خود مراتبی دارد که مراتب بالای آن به مفهوم انکار خدا یا نبوت و شریعت و مشمول احکام سنگین فقهی است و مراتب پایین آن، شامل هرگونه بازگشت از ارزشها و تمرد از واجبات، که این دومی در روایات مورد بحث اراده شده است.
Keywords:
Authors
جواد ایروانی
دانشیار دانشگاه علوم اسلامی رضوی