مجتبی دشتی
3 یادداشت منتشر شدهرویکرد اجتماعی مبارزه با اعتیاد
رویکرد اجتماعی مبارزه با مواد مخدر و اعتیاد به عنوان یک استراتژی جامع و چندبعدی، به جای تمرکز صرف بر جنبه های کیفری، بر مشارکت اجتماعی و همکاری نهادهای مختلف تاکید دارد. این رویکرد در سال های اخیر به ویژه در کشورهای مختلف مورد توجه قرار گرفته است و به دنبال کاهش آسیب های ناشی از اعتیاد و مواد مخدر است.
رویکرد اجتماعی مبارزه با اعتیاد به بررسی و تحلیل عوامل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی موثر بر اعتیاد می پردازد. این رویکرد بر این باور است که اعتیاد تنها یک مشکل فردی نیست، بلکه نتیجه تعاملات اجتماعی و فشارهای محیطی است. از این رو، راهکارهای پیشگیری و درمان باید شامل آموزش، حمایت اجتماعی و تغییرات در سیاست های عمومی باشند. ایجاد شبکه های حمایتی، افزایش آگاهی عمومی و بهبود شرایط اقتصادی از جمله اقدامات کلیدی در این رویکرد محسوب می شوند. هدف نهایی این است که با کاهش عوامل خطر، بهبود کیفیت زندگی و افزایش مشارکت اجتماعی، اعتیاد را کاهش دهیم.
مفهوم رویکرد اجتماعی
رویکرد اجتماعی به مبارزه با مواد مخدر به معنای استفاده از ظرفیت های اجتماعی، نهادهای مدنی و سازمان های مردم نهاد برای پیشگیری و کاهش آسیب های مرتبط با اعتیاد است. این رویکرد بر این اصل استوار است که مشکلات اجتماعی، روانشناختی و اقتصادی ناشی از اعتیاد به صورت مشترک و با همکاری جامعه باید حل شوند.
ویژگی ها و مزایای رویکرد اجتماعی
1.مشارکت جامعه: این رویکرد بر اهمیت مشارکت فعال اعضای جامعه و نهادهای مدنی در فرآیندهای پیشگیری و درمان تاکید دارد. به ویژه، سازمان های مردم نهاد می توانند نقش کلیدی در ایجاد آگاهی و آموزش در زمینه مضرات مواد مخدر ایفا کنند.
2.توسعه سرمایه اجتماعی: اعتماد و ارتباطات میان اعضای جامعه به عنوان منابعی برای کاهش آسیب های اجتماعی و ارتقاء کیفیت زندگی شناخته می شوند. این سرمایه اجتماعی می تواند به تقویت همکاری های اجتماعی و کاهش خشونت و جنایت کمک کند.
3.توجه به خانواده: نقش خانواده در این رویکرد بسیار مهم است. خانواده ها می توانند به عنوان اولین نهاد اجتماعی، در پیشگیری از اعتیاد و حمایت از افراد آسیب دیده موثر باشند.
4.تغییر نگرش ها: با تغییر نگرش ها نسبت به اعتیاد و مواد مخدر، می توان به سمت یک رویکرد پیشگیرانه و حمایتی حرکت کرد که به جای مجازات، بر درمان و بازتوانی افراد تمرکز دارد.
رویکرد اجتماعی به مبارزه با مواد مخدر و اعتیاد نه تنها به کاهش آسیب های ناشی از این پدیده کمک می کند، بلکه می تواند به بهبود کیفیت زندگی و تقویت نهادهای اجتماعی منجر شود. با توجه به پیچیدگی های این مسئله، همکاری و مشارکت تمامی اعضای جامعه ضروری است تا بتوان به نتایج مطلوب دست یافت.